Κυριακή 9 Δεκεμβρίου 2018

farewell to the mountains



Πού είμαστε σήμερα όλοι αυτοί;
Πώς θα είναι αυτό, το Σινιάτσικο, μετά;

Έχει αρχίσει το γδάρσιμο. Στα δυτικά [http://www.eltechanemos.gr/portfolio-item/askio-west-wind-park/] και στα ανατολικά [http://www.eltechanemos.gr/portfolio-item/askio-east-36-6mw/].

Μας τα είχαν πει εδώ και καιρό.
Αρκετοί ήταν αυτοί που τότε, στις 5/9/2010, κατήγγειλαν το γεγονός. Φτάσαν μέχρι την κορφή του γι' αυτό. Ορειβάτες, δρομείς, εθελοντές διασώστες, κτηνοτρόφοι, πολιτιστικοί σύλλογοι, ιππείς, απλοί άνθρωποι.

Στις 9/8/2010 οι δρομείς με επιστολή τους καταγγέλλουν εκ νέου την επικείμενη βεβήλωσή του.
Στις 2/8/2010 οι αντιδράσεις συνεχίζονται.

Στις 27/2/2013 μια πλήρης καταγγελία ήρθε από τον Σύλλογο Βλατσιωτών Λάρισας και τον τότε Πρόεδρο του Συλλόγου, Κώστα Βασβατέκη. Αποδέκτες της επιστολής, από τον πρωθυπουργό ως τους δημάρχους των ενδιαφερόμενων δήμων, Εορδαίας και Βοϊου, τους δασάρχες, τον Υπουργό Περιβάλλοντος, την αποκεντρωμένη διοίκηση Ηπείρου και Δυτικής Μακεδονίας, όλες τις οργανώσεις για την προστασία του περιβάλλοντος, Greenpeace, κ.ο.κ.

Στις 3/9/2013 το θέμα επανέρχεται με την τότε κατασκευαστική εταιρεία να υπερθεματίζει και τους δημάρχους να ομοφωνούν, Βλάστης και Εορδαίας.

Ένα χρόνο μετά, στις 18/3/2014, πάλι ο Κώστας Βασβατέκης σημειώνει εκ νέου τα ίδια, καθώς, το δημοτικό συμβούλιο Εορδαίας συσπειρώθηκε γύρω από την ίδια θέση, δίνοντας κατά πλειοψηφία θετική γνωμοδότηση εκ νέου.

Στις 20/3/2018 το ήδη εγκεκριμένο έργο ανακοινώνεται, με έναν από τους νυν δημάρχους να μιλά “προς όφελος της κοινωνίας”. Άλλωστε, είναι και “χαμηλής βλάστησης” η περιοχή, όπως είπε.

Στις 9/10/2018 ανακοινώνεται ότι το έργο προχωρά και ότι με ελικόπτερα γίνονται οι μεταφορές.

Στις 5/12/2018 οι ανεμογεννήτριες ανέρχονται στις 170, από 20 που είχε αρχικά ανακοινωθεί, ο δρόμος πρόσβασης έχει ήδη κατασκευαστεί, οι όποιες αντιδράσεις έχουν αποσιωπηθεί, φιμωθεί ή καταστεί ανεπαρκείς μπροστά στο κέρδος. Οι νυν δήμαρχοι ομοστρατεύονται εκ νέου.

Στις 8/12/2018 καταγγελία για έγκλημα στο Σινιάτσικο έρχεται από τη Θεσσαλονίκη.

Το να προσπαθήσει κανείς να ανασκευάσει τα όποια επιχειρήματα των “κοντόφθαλμων οραματιστών” είναι μάταιο. Όσο οφθαλμοφανής ήταν ο θάνατος του μικρού παιδιού στη φωτογραφία του Kevin Carter και όσο μάταιο το να πιστέψει κανείς ότι το αρπακτικό που προσδοκούσε τον θάνατό του δεν θα ορμούσε αμέσως μετά.

Τα αρπακτικά ήδη ορμούν. Ήδη βεβήλωσαν την ιερότητα του Άσκιου όρους. Της μόνης ομορφιάς που απέμεινε σε αυτόν τον απορφανισμένο από ομορφιά τόπο. Οι μόνιμοι κάτοικοι του όρους, άγρια ζώα, δέντρα, θάμνοι, αγριολούλουδα, πουλιά, δεν ρωτήθηκαν, δεν θα ρωτηθούν ποτέ.

Ούτε και εμείς ερωτηθήκαμε.


Δεν ξέρω πού είμαστε σήμερα όλοι αυτοί.

Δεν ξέρω πού είμαστε σήμερα όλοι αυτοί.

Δεν ξέρω πού είμαστε σήμερα όλοι αυτοί.

Όλοι αυτοί που το αγαπήσαμε και το αγαπάμε και δεν κατορθώνουμε να το υπερασπιστούμε. Και ήρθαν και το ρήμαξαν. Και οι άλλοι το ξεπούλησαν όσο-όσο ή έως ότου εντοπίσουν τη συμφέρουσα τιμή. Μια τιμή που θα τους συμπεριλάμβανε ασφαλώς. Αυτοί οι “χαμηλής βλάστησης”. Όταν εκείνου η χαμηλή βλάστηση, το ξερό κλαδί του κι η πέτρα του, είναι ανυπολόγιστης αξίας.

Αυτοί οι Εφιάλτες που είναι ομοεθνείς και όχι άλλοι.

Που θα αφήσουν για στίγμα της ζωής τους τα ανεπανόρθωτα λάθη τους. Που θα τα υποστούν όλα και δίχως εξαίρεση τα παιδιά μας και τα παιδιά τους.

Η φιλοπατρία είναι ένα πολύ σπάνιο άνθος που έχει εξαφανιστεί από την ενδοχώρα προ πολλού.

Η κατάσταση -όπου κι αν κοιτάξει κανείς- είναι τραγική. 
Δεν μας έμεινε πατρίδα για να ζήσουμε. Δεν μας έμεινε πατρίδα. 
Κι ας είναι αυτή η μόνη μας πατρίδα.

Πώς να κοιτάξει κανείς τα μάτια των παιδιών τούτης της χώρας; Για ποιον κόσμο να τους μιλήσει;
Για ποιο δίκαιο, για ποιο καλό, για ποια ομορφιά, για ποια καλοσύνη; Όταν κατισχύουν διαρκώς τα αντίθετα. Όταν έχουν βαλθεί όλα να σε πείσουν ότι είναι μάταιο, ότι μόνο τα αντίθετα, μόνο τα αντίρροπα κυβερνούν. Πόσο υποκριτής θα πρέπει να είναι κανείς για να προσπαθήσει να πείσει, έστω και ένα παιδί, ότι υπάρχει περίπτωση να σωθεί κάτι. Τα όπλα μας καταρρέουν. Κι ωστόσο αυτά τα παιδιά και οι ψυχές τους είναι τα μόνα μας όπλα. .

Πόση υποκρισία ζυγίζουν τα περιβαλλοντικά προγράμματα, πόση τα σχολικά μας εγχειρίδια; Πόσες υφέρπουσες σκοπιμότητες κυοφορούνται στα γρανάζια τους;
Πόση αλαζονεία ζυγίζει ο καθένας από όλη αυτή -την πρώην, την νυν και την επόμενη- Εφιαλτική εξουσία;
Πόση θρασύτητα ζυγίζει η απαιδευσιά του Νεοέλληνα;
Πόσο ωχαδερφισμό η ασύστολη καταστροφή του τόπου;
Πόση κερδοσκοπία η καιροσκοπία;
Πόση καιροσκοπία η κερδοσκοπία;

Πόσους προδότες ζυγίζει η πατρίδα σήμερα;

Θυμάμαι τώρα ένα ποίημα του 1897. Δεν είναι του Ρήγα, αν και θα μπορούσε να είναι. Θα μπορούσε να είναι και άλλων. Ελλήνων ασφαλώς. Είναι όμως του Γάλλου ποιητή Frederi Mistral.
Που αγάπησε την Ελλάδα ασφαλώς παραπάνω από τους Έλληνες. Το ποίημα αυτό, γραμμένο για τον αγώνα των Κρητικών κατά των οθωμανικού ζυγού, ξεσήκωσε αυτούς που ξεσηκώνονταν τότε με έναν και μόνο στίχο:



Η Κρήτη ελευθερώθηκε. Λένε πως βοήθησε και το ποίημα του Mistral. Το ποίημα μετέφρασε στην ελληνική ο Παλαμάς. Το διάβασε ο Βενέζης στην Τράπεζα της Ελλάδας όπου δούλευε μες στην καρδιά της Κατοχής, 25 Μαρτίου 1943, συνελήφθη από τους Γερμανούς και φυλακίστηκε στο Μπλοκ C των φυλακών Αβέρωφ, ετοιμαζόταν για εκτέλεση, ο Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός με την κατακραυγή του τότε πνευματικού κόσμου πέτυχαν την αποφυλάκισή του.

Οι στίχοι κάποτε δεν αστειεύονται. Και οι άνθρωποι που τους γράφουν και τους υποστηρίζουν επίσης κάποτε δεν αστειεύονται.

Ζούμε σήμερα την απώλεια του ό,τι αληθινού. Και την καπηλεία του. Ζούμε τη βαβυλωνία των ιδεών. Η φιλοπατρία βαφτίστηκε εθνικισμός, τη φιλοπατρία διεκδικούν στην Ελλάδα του 2018 μόνο οι εθνικιστές. Οι υπόλοιποι παραδωθήκαμε αμαχητί. Ψελλίζουμε όταν αυτοί διεκδικούν την “πατρότητα” της πατρίδας. Κι όταν μιλήσουμε, είμαστε γραφικοί. Γραφικοί και όταν πάμε να χτυπήσουμε τα μπετά και τις ανεμογεννήτριες με τα πλήκτρα και μόνο.

Πώς να σώσεις ένα βουνό από τον άνθρωπο.

Μπορείς μονάχα να το προτρέψεις. Όπως το έκανε το 1975 “Πικραινόμενος εν εαυτώ” ο Κώστας Μόντης. Θα μου πεις τι πέτυχε. Τίποτα. Απολύτως τίποτα. Το χρέος του έκανε ο ποιητής. Πικραινόμενος εν εαυτώ. Το χρέος προς τον εαυτό του και τον τόπο του. Αυτό μόνο:

Ανασήκωσε την πλάτη
κι απόσεισέ τους, Πενταδάχτυλέ μου,
ανασήκωσε την πλάτη
κι απόσεισέ τους

Θυμάμαι τώρα τα όσα έγραψε η Πηνελόπη Δέλτα στον Πέτρο Βλαστό στις 6/19-4-1922. Λόγια που δεν τα ξεχνάς εύκολα και που ουδεμία αμφιβολία αφήνουν για την απώλεια της όποιας ελπίδας:

“Βλέπω έναν έναν, όλους τους έξω Έλληνες, ν' απομακρύνονται από το κέντρο, που είναι η Αθηναϊκή σκουληκοφωλιά, και να το παρατάν στα σκουλήκια που κάνουν ό,τι θέλουν. Συλλογίστηκα πολύ το λόγο του Goethe, “Σκούπιζε το κατώφλι σου αν θες να είσαι καλός πολίτης”. Εμείς δε σκουπίζομε το κατώφλι μας. αλλά και βρωμίζομε την αυλή του γείτονα.
[...]
Κι εγώ τους περισσότερους Έλληνες δεν τους καταλαβαίνω πια. προσθέτω και κάτι άλλο, πιο θλιβερό, τους περισσότερους Έλληνες δεν τους αγαπώ πια. Μα γεννηθήκαμε σε τούτη τη φυλή”.

Πηνελόπη Δέλτα, Αλληλογραφία, Εστία, 1997, σελ.12


Δεν ξέρω πού είμαστε σήμερα όλοι αυτοί -όσοι αγαπήσαμε και αγαπούμε το Σινιάτσικο. Όσοι δεν μας δένουν “δεσμοί αίματος” μαζί του αλλά αγάπης και μόνο. Περισσότερης αναμφίβολα από όλους αυτούς τους “οικείους” που διεκδικούν εντοπιότητα και που το παρέδωσαν άνευ όρων -πλην της τσέπης.

Δεν ξέρω πού είμαστε σήμερα όλοι αυτοί. Νιώθω όμως δυστυχώς πού θα βρεθούμε αύριο.



Όλγα Ντέλλα
9 Δεκεμβρίου 2018

Πέμπτη 15 Νοεμβρίου 2018

της Φωτεινής



Όταν η ποίηση γράφει παραμύθια

Διάβασα την Κυράνη του δάσους το 2000. Οχτώ χρόνια μετά την ξαναδιαβάζω και την αναζητώ στον τηλεφωνικό κατάλογο. Εκείνη η στιγμή -το άλμα στο οποίο μπορεί να σε οδηγήσει ένα υπέροχο κείμενο- μου χάρισε έναν δικό μου άνθρωπο. Και επιπλέον τη βαθιά συνομιλία με μια συγγραφέα μασίφ όπως ήταν η Φωτεινή Φραγκούλη. Ακολούθησαν πολλά και πολύτιμα όλα.

Μοιραστήκαμε επιπλέον δυο θεατρικές παραστάσεις, όταν παιδιά του 3ου Γυμνασίου Πτολεμαίδας ζωντάνεψαν “Το μισό πιθάρι” το 2014 και την “Ελιά στο πέλαγος” το 2016. Τα παιδιά αυτά είναι τώρα στην Γ' Λυκείου και κάποια είναι ήδη φοιτητές. Μέχρι πέρυσι μας έρχονταν στο Γυμνάσιο και έλεγαν ακόμα τους διαλόγους τους από τα δικά της κείμενα -αυθορμήτως. Κατεβαίναμε από το Μπαλουκλί σε κείνη την εκδρομή λίγο πριν ακολουθήσει η παράσταση για το “Μισό πιθάρι” κι άκουγα τους μαθητές στα στενά της Πόλης να κάνουν το ίδιο. Πέρυσι της στέλναμε φωτογραφίες από καρέκλες μαζεμένες σε ημικύκλιο, σκέψη των παιδιών επί τόπου, και άλλα καθισμένα κάτω με τα βιβλία της στα χέρια και το κλαδί ελιάς που φέραν και το στολίσαμε στην τάξη με μια μπάλα χριστουγεννιάτικη γαλάζια, “Ελιά στο πέλαγος” είπαμε και ήταν.

Δημιουργός είναι αυτός που έχει κατορθώσει και δημιουργήσει σύμπαν αναγνωρίσιμο, έτσι που να λες, εδώ είναι ο τόπος του και κανενός άλλου. Η Φωτεινή είναι ποιητής τόπου.

Δημιουργός είναι αυτός που έχει κατορθώσει και υπάρχει μέσα σε λέξεις ολόδικές του. Η Φωτεινή γέννησε λέξεις. Αρχέγονες και νεογέννητες, σα να τις έπλασε τώρα δα, αυτή τη στιγμή, αγκαλιάζοντας και κουβαλώντας τες απάνω της μια ζωή -αυτή τη σύντομη ζωή.

Η Φωτεινή γέννησε σκέψεις, σκέψεις ευγενείς, σμίλεψε το δέντρο της αγάπης, έκανε τις σκέψεις της κλαδιά του, τις λέξεις φύλλα στο σχήμα της καρδιάς, αντλώντας από τη ρίζα ενός πυθμένα. Το δέντρο της τούτο -πλάτανος ασφαλώς, με χαρακτηριστικά ευκάλυπτου, κερασιάς, κυδωνιάς οπωσδήποτε και σεκόιας- είναι κατά βάθος πηγάδι, κατεβαίνεις, ανεβαίνεις, πίνεις νερό. Νερό που αντέχει, όπως το ποίημα που΄ναι καλό όταν αντέχει στην απαγγελία του, όπως το΄λεγε ο Σεφέρης και έτσι είναι.

Αν ποίηση είναι η ακρόπλωρη γοργόνα, αυτό το κάλεσμα και η έκκληση συνάμα, το εμπειρίκειο “πάρε τη λέξι μου δώσε μου το χέρι σου” που τόσο της άρεσε, τότε τα παραμύθια της Φωτεινής Φραγκούλη υπάρχουν με τον ίδιο τρόπο που υπάρχει και αυτή. γίνονται το “πάρε την ψυχή μου, δώσε μου τη δική σου”.

Γιατί η Φωτεινή Φραγκούλη -τούτη είναι η πρώτη σκέψη που ένιωσα τότε διαβάζοντάς την- έγραψε παραμύθια που είναι ποιήματα και ποιήματα που ΄ναι ντυμένα παραμύθια.

Τώρα, λίγους μήνες μετά θα πω και την τελευταία μου σκέψη: Η Φωτεινούλα μας υπήρξε ταξιδευτής, γιατί ήξερε να μπαίνει στο παραμύθι, όπως και στην αγάπη, ως πανσέληνος.

Αυτό πενθούμε και εμείς τώρα κατ' ουσίαν. Την απώλεια αυτού του ιδιαίτερου τρόπου. Του τρόπου της αγάπης.

Για το λόγο αυτό επέλεξα ένα κείμενο απώλειας, που το αγαπώ και επιστρέφω σε αυτό. Έρχεται από το λεύκωμα "Ίσαλος γραμμή" [φωτογραφίες από ταξίδια με φορτηγά πλοία 1955-1966 του Φώτη Μεταξά]. 

Είναι όπως η ίδια θα μας ήθελε εμάς μέσα στην απώλειά της. Γιατί το πένθος μας τσαλακώνει τη γαλήνη της.


Όλγα Ντέλλα
Αθήνα, 13 Νοεμβρίου 2018



Παρασκευή 19 Οκτωβρίου 2018

ποιητών και Αγίων Πάντων


Νερά απαρηγόρητα μες σε τοιχογραφία φθινοπώρου που μοιάζει άνοιξη κι οι Άγιοι οι ποιητές να χαρμολυπούν που τους πήρες στο κατόπι. Και να' ρχονται οι λέξεις σου από τον κόσμο τον παλιό που κορφολόγαγες κι αχθοφορούσες, ελιές και χώμα και νερό και "πήματα", όπως θελήματα που δεν ήταν ακόμα ξετελειωμένα. 

Διαβάζω τρεις στίχους σημαδεμένους χρόνια από 'να "κυπαρίσσι" που 'ταν η μάνα. Τώρα και συ τι δέντρο να ΄γινες αναρωτιέμαι. Νιώθω πως λυγαριά, δίχως να ξέρω και γιατί. Και τούτες οι αράδες, σήμερα Ψυχοπαράσκευο εδώ στη Μακεδονία και που σε βρήκα άξαφνα στον Κάτω, πουλί απάνω του ή και προσφάι. 

Δεν είναι μόνο η φωνή που ανεπιστρεπτί. Είναι προπάντων η ζώσα ψυχή. Τρεις μήνες ήδη πια. 


Και το Ψυχοπαράσκευο με ζυμωμένο πρόσφορο
τούς πάει τα χαιρετίσματα
απ' τον απάνω κόσμο.


ΓΙΩΤΑ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΥ, ποιήτρια
1960-Ιούλιος 2018

Δευτέρα 23 Ιουλίου 2018

"φίλη μετ’ αὐτοῦ κείσομαι, φίλου μέτα, ὅσια πανουργήσασ’·"


πολλά γεννούν το θάμβος
κανένα θάμβος όμως δεν σκοτεινιάζει τον νου
όσο ο άνθρωπος


ΑΝΤΙΓΟΝΗ ΣΟΦΟΚΛΗ (μτφρ.Νίκος Παναγιωτόπουλος)






Μικρό θέατρο Αρχαίας Επιδαύρου



Ιούλιος 2018


Δευτέρα 16 Ιουλίου 2018

Ὦ τύμβος, ὦ νυμφεῖον, ὦ κατασκαφής οἴκησις αἰείφρουρος



Σημείωμα σκηνοθέτη:

Ο Ετεοκλής έπεσε υπερασπιζόμενος την πατρίδα του. Είναι ήρωας.
Ο Ετεοκλής σφετερίστηκε το θρόνο από τον αδελφό του.
Ο Πολυνείκης έπεσε πολεμώντας την ίδια του την πατρίδα. Είναι προδότης.
Ο Πολυνείκης διεκδίκησε δίκαια τον θρόνο που του ανήκε.
Ποιος έχει δίκιο;

Ο Κρέοντας έχει την ευθύνη της πόλης. Η πόλη έχει ρωγμή.
Ο Κρέοντας τηρεί αυτά που διακηρύττει για να επανέλθουν η τάξη και η ηρεμία.
Η Αντιγόνη έχει την ευθύνη της οικογένειάς της. Και των νεκρών της.
Η Αντιγόνη παραβαίνει τους νόμους της πόλης και δημιουργούνται χάος και αταξία.
Ποιος έχει δίκιο;

Στην Αθήνα δεν επιτρέπεται η ταφή σε ιερόσυλους, προδότες και αυτόχειρες.
Ο Κρέοντας από ακριβοδίκαιος άρχοντας και τηρητής των νόμων μετατρέπεται σε εμμονικό τύραννο και οδηγεί τρία πρόσωπα στην αυτοχειρία.
Η Αντιγόνη κηδεύει έναν αδελφό, κάνοντας τη δουλειά που αναλογεί στους άντρες.
Ο Κρέοντας θρηνεί πάνω από το πτώμα του γιου του, κάνοντας τη δουλειά που αναλογεί στις γυναίκες.
Ποιο είναι το τραγικό πρόσωπο;


Σάββατο 7 Οκτωβρίου 2017

Η Λέσβος της ψυχής της

 


"Ότι κραταιά ως θάνατος αγάπη...."


Άκουγε μόνο τα βήματά της στο καλντερίμι. Το μικρό ορεινό χωριό έμοιαζε ακατοίκητο. 10 Ιουλίου και ώρα 10 το πρωί. Τα τζιτζίκια συνόδευαν μονότονα το βηματισμό της. Τα πουλιά στις καρυδιές κελαηδούσαν αμέριμνα. Ήσυχα που ήταν όλα, σαν κάποιος να κοιμόταν και δεν έπρεπε να ξυπνήσει. Υπόβαλε η ατμόσφαιρα τα βήματά της να γίνουν αλαφροπάτημα.

Στις μύτες λοιπόν έτσι λοιπόν μπήκε στον αυλόγυρο της εκκλησίας. Οι ψαλμωδίες διακριτικά την υποδέχτηκαν λίγο πιο πριν. Η βρύση στην αυλή έτρεχε γάργαρο νερό. Αστραπιαία κατακλύσθηκε από οικίες εικόνες, αγαπημένες, του παρελθόντος. Με τον ίδιο ρυθμό του νερού, η ανάδυση της μνήμης.

Σ' αυτό το χώρο από παιδί είχε να έρθει και όλα μέσα της νωπά, φρεσκότατα. Ο χρόνος, λοιπόν, τρέχει σαν νερό. Και πάλι διάβαζε την μεταφορά, ως κυριολεξία.


Μπήκε στην εκκλησία. Μικρή, μυρωδάτη, ένσαρκη αγκαλιά. Τριγύρω μάτια υγρά και συγκίνηση πηχτή. Κατάμεστη η εκκλησία. Όλοι, ήταν εκεί.

Ο παπάς, συμμαθητής του νεκρού, έψελνε πολύ συγκινημένος. Ο νεκρός, άνθρωπος καλός, έντιμος με ωραίο κύκλο ζωής αλλά όχι και πολύ μεγάλο. Με το υστέρημα σπούδασε και πρόκοψε. Έζησε στην ξενιτιά και δίδαξε σε ξένα πανεπιστήμια. Ευεργέτησε το χωριό, τους συγχωριανούς, τα παιδιά. Με διακριτική αρχοντιά, το χωριατόπαιδο, με έργα πολλά και λόγια λίγα.

Μπαινόβγαινε ο παπάς στην Ωραία Πύλη. "Πάντα ματαιότης τα ανθρωπινά....". Ως κύματα έσπρωχναν τα σπλάχνα της, τη δική της μικρή πύλη ασφαλείας, στη μέση ακριβώς του στέρνου της. Κύματα ανέβαιναν με δύναμη ανεξέλεγκτη. Ο παπάς άρχισε τον επικήδειο. Λόγια απλά, κατανοητά, εύστοχα. Ένιωσε τότε εκείνη τα κύματα να γίνονται ένας λυτρωτικός σπασμός που παραβίασε την πύλη ασφαλείας της και άρχισε να κλαίει. Βρύσες τα μάτια της.

Έκλαιγε εύκολα από μικρή με τα τραγούδια, τις ταινίες, τα βιβλία, με τα πάθη των άλλων. Μεγαλώνοντας άλλαξε. Για τα δικά της βάσανα απέκτησε μια αριστοκρατική αυτοσυγκράτηση. Και νάτη τώρα εκεί, στο εκκλησάκι του Βαφειού. Μάζεψε ο χρόνος και ο τόπος ό,τι είχε και με τρυφερότητα της χάιδεψε τα μαλλιά και της επέτρεψε να κλάψει για τη ζωή της. Για τα δικά της. Ήταν παφλασμός δακρύων και τρόμαξε. Ήταν και η ζέστη αποπνικτική.

Βγήκε στη βρύση να πλυθεί. Το κρύο νερό τη συνέφερε λίγο. Τότε ένοιωσε στην πλάτη της δύο βέλη βουτηγμένα στο μέλι. Ήταν τα μάτια του καρφωμένα πάνω της.

Τον είχε δει μπαίνοντας στη εκκλησία, με την άκρη του ματιού της. Φορούσε γαλάζιο πουκάμισο. Του πήγαινε. Και τώρα την κοίταζε, είχε την έγνοια της.

Τι ωραιώθης, και τι ηδύνθης,

αγάπη, εν τρυφαις σου;

Τούτο μέγεθος σου.

Και όπως στους σεισμούς ο δεύτερος είναι πιο δυνατός από τον πρώτο, τα πρώτα της δάκρυα ήτανε συλλαβές. Τα δεύτερα γίνανε λέξεις και προτάσεις ολόκληρες.

Θες με ως σφραγίδα επί την καρδίαν σου,

ως σφραγίδα επί τον βραχίονά σου

"Το μαύρο κορδελάκι του πένθους μου στο χέρι δεν το βλέπεις; Χρόνια σε κουβαλώ" έλεγε και έκλαιγε.

"Διπλωμένη εικόνα και όνομα. Το όνομά σου, στις μέρες και στα χρόνια μου μέσα διπλωμένο...."

"Μακαρία η οδός ήν οδεύεις σήμερον..." επέμενε ο ψάλτης.

"Μικρή ήμουνα, συνέχιζε εκείνη, σαν χελιδόνι που βγήκε από το αυγό. Έλεγα το ναι, όχι. Το θέλω, δεν θέλω, έλεγα. Ο φόβος, η ανασφάλεια ...οι φόβοι με έπαιζαν στα δάκτυλά τους. Δεν με είδες όπως ήμουν. Δεν διάβασες πίσω από τις πράξεις μου. Δεν ένιωσες το εύθραυστο. Ίσως γιατί το είχες κι εσύ. Ίσως. Σε πλήγωσα άθελά μου και ρήμαξε εκείνη η πληγή σου, τη ζωή μου".

Έλαμπαν πια οι σκέψεις της και έκαιγαν όπως ο ήλιος. Έκλαιγε ήπια τώρα.

"Χρόνια προσεύχομαι να μη δω το θάνατό σου. Να φύγω πρώτη. Όλα καλά. Νερό και αλάτι. Ό,τι διάλεξες καλοδεχούμενο. Ακόμα κι εκείνη, τη συμπαθώ"

Ο κόσμος βγήκε σιγά-σιγά για το κοιμητήριο. Εκείνος, λες και άκουγε από μακριά τις σκέψεις της, πήγε και στάθηκε δίπλα της. Στύλωσε με το κλάμα της, παλιού ουρανού χαλάσματα. Χαμήλωσε τα μάτια του και στάθηκε κοντά της. Περπατούσανε μαζί. Δίπλα, δίπλα. Απίστευτα κοντά ο ένας στον άλλον. Μια τρίχα απόσταση, η αφή.

Αδέλφιδος μου εμοί καγώ αυτώ.

Ο ποιμαίνων εν τοις κρίνοις,

έως ου διαπνεύσει η ημέρα και κινηθώσιν αι σκιαί

Τι τζιτζίκια, τι πουλιά, τι ήλιος εκτυφλωτικός. Η ρεματιά κι ο τόπος όλος, καθώς προχωρούσαν, έλαμπε. Το κοιμητήριο σκαρφαλωμένο στην πλαγιά. Λιγοστοί τάφοι κάτω από τα πεύκα, μυρωδιές του θέρους και λιβάνι.

η συκή εξήνεγκεν ολύνθους αυτής,

αι άμπελοι κυπρίζουσιν, έδωκαν οσμήν.

Η θάλασσα βασίλισσα δυνατή και ελπιδοφόρα ταξίδευε στο βάθος τον Μόλυβο σαν καράβι.

-Καλέ, τι όμορφα που είναι, άκουσα μια κυρία να ψιθυρίζει, τι τοποθεσία ωραία!

-Ναι, ναι, πολύ ωραία. Συμπλήρωσε μια άλλη, εκφράζοντας ένα κοινό, ανομολόγητο αίσθημα.

-Έ, τότε κλείστε θέση, αφού τόσο σας αρέσει, είπε ένας πιο ψύχραιμος, και χαμογελάσανε με συστολή και εν συνεχεία γέλασαν. Το λένε άλλωστε: γάμος χωρίς κλάμα και κηδεία χωρίς γέλιο δεν γίνονται.

Έφτασαν. Η γη ανοιχτή περίμενε. Αλλά το νεκροκρέβατο της Ευρώπης ήταν μεγαλύτερο από το άνοιγμα στο χώμα. Χρειάστηκε να σκάψουν κι άλλο. Απίθωσαν, λοιπόν, το νεκρό δίπλα. Έπεσε μια αμήχανη σιωπή. Ο κόσμος τραβήχτηκε κάτω από τα δέντρα. Κάποιοι άναψαν τσιγάρο. Σε λίγο δειλά-δειλά και χαμηλόφωνα:" Τι κάνετε καλέ; Πότε ήρθατε; Πώς ήταν ο χειμώνας στην Αθήνα;"

Το φτυάρι επί το έργω. Ο ήλιος έκαιγε, οι ακτίνες τρύπωναν από το πεύκο και φώτιζαν τρυφερά την τελεσίδικη χλωμάδα του νεκρού. Κι αυτός ο δόλιος, σαν να κοιμόταν κουρασμένος.

"Άχ αδελφέλιμ', τον αγαπούσες τον ήλιο. Είδις, είδις κι αυτός σ' αγαπά. Σι χαΐδευι για τιλευταία φουρά. Άχ, σ' έφαγι η ουμίχλη τόσα χρόνια". Ράγισαν οι πέτρες στη φωνή της αδελφής του.


Στην έξοδο του κοιμητηρίου, ξέπλυναν τα χέρια με ούζο, κατά το έθιμο, και η ευλογημένη μυρωδιά του αλφάδιασε όμορφα τη ζωή και το θάνατο.

Έβαλε τη βρεγμένη χούφτα της στη μύτη και ανάπνευσε βαθιά. Την συνεπήρε ο γλυκάνισος. Την ξανάβαλε στο σώμα της πιο στέρεα και πιο δυνατή.

Με τη βεβαιότητα της αγάπης που εκεί, στην κηδεία, έπαψε να είναι σαράκι κι έγινε δώρο, δύναμη και κέφι για τη ζωή.

Ο Λεπέτυμνος, το αρχαίο βουνό, με την προστατευτική του παρουσία, το επιβεβαίωνε. Η αγάπη δεν παλιώνει και δεν σε παλιώνει, μόνο τροφοδοτεί το αίμα σου στο φως της ζωής.


Σε διαφορετικό τραπέζι ήπιαν τον καφέ της παρηγοριάς. Και όταν ήρθε το αγροτικό και έφερε φρέσκο ψωμί από τον ξυλόφουρνο της Σκαμνιάς, ένας- ένας οι άνθρωποι πήραν τον άρτο, τον επιούσιο.

Πήρε κι εκείνη ένα μικρό καρβέλι. Έκοψε κι έβαλε μια μπουκιά στο στόμα της κι άρχισε να κατηφορίζει για το Μόλυβο. Ήταν ωραίο ψωμί.. Η νοστιμιά του της έδωσε χαρά. Ανάλαφρη σαν πουλί τώρα περπατούσε. Κατάπιε την μπουκιά και δίχως να το καταλάβει άρχισε να τραγουδά και μάλιστα δυνατά με τις νότες του Χατζιδάκι:
 
"ύδωρ πολύ ου δυνήσεται σβέσαι την αγάπην,

και ποταμοί ου συγκλύσουσιν αυτήν".
 


 
Μόλυβος, Ιούλιος 2012

περιοδικό "Ένεκεν",
επιθεώρηση πολιτισμού, αφιέρωμα "Η Λέσβος της ψυχής τους", τεύχος 25,
Ιούλιος-Αύγουστος-Σεπτέμβριος 2012

Πέμπτη 8 Ιουνίου 2017

ο Έλλην Βρυκόλαξ [reloaded]

 
 
Με αφορμή τις πανσελήνους του καλοκαιριού, το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς (ΠΙΟΠ) παρουσιάζει
 
τη θεατρική παράσταση «Ο Έλλην Βρυκόλαξ [reloaded]»
 
σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Ντέλλα
 
σε τρία Μουσεία του Δικτύου του (Μουσείο Αργυροτεχνίας στα Ιωάννινα, Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης, στη Δημητσάνα και Μουσείο Μαρμαροτεχνίας στην Τήνο) καθώς και στο Ιστορικό Αρχείο ΠΙΟΠ στον Ταύρο κατά τις ακόλουθες ημερομηνίες:

• 9 Ιουνίου (ώρα 21:30) στο Μουσείο Αργυροτεχνίας - Γιάννενα

• 7 Ιουλίου (ώρα 21:30) στο Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης - Δημητσάνα

• 6 Αυγούστου (ώρα 21:30) στο Μουσείο Μαρμαροτεχνίας -Τήνος

• 8-9-10 & 15-16-17 Σεπτεμβρίου (ώρα 22:00) στο Ιστορικό Αρχείο ΠΙΟΠ


«Πες μου τί στέκεσαι Θανάση ορθός
βουβός σα λείψανο, στα μάτια εμπρός
γιατί Θανάση μου βγαίνεις το βράδυ,
ύπνος για σένανε δεν ειν’ στον Άδη;»


[Θανάσης Βάγιας ή ο Βρυκόλακας, Αριστοτέλη Βαλαωρίτη]

Η παράσταση «Ο Έλλην Βρυκόλαξ [reloaded]» στη δεύτερη εκδοχή της, ασχολείται με το, άγνωστο σε πολλούς, κεφάλαιο της ελληνικής λαογραφίας, που αφορά το φαινόμενο των βρυκολάκων, όπως εκδηλώθηκε στην Ελλάδα τους νεώτερους χρόνους. Μέσα από ημερολόγια ξένων περιηγητών στην προεπαναστατική Ελλάδα, άρθρα εφημερίδων, τοπικούς μύθους, προφορικές παραδόσεις, αλλά και λογοτεχνικά κείμενα, ένα μεταφυσικό μπουλούκι διηγείται τα πάθη και τις υστερίες των ανθρώπων μπροστά στον φόβο των βρυκολάκων.

Με οδηγό τον σωματικό κώδικα και τη μουσικότητα της γλώσσας, η παράσταση κινείται στη λογική του site specific, αναπτύσσεται δηλαδή με αφετηρία τον ίδιο τον χώρο παράστασης σε δημιουργική συνάρτηση με τις ιδιαίτερες εννοιολογικές και χωροταξικές ιδιαιτερότητές του και καλεί τον θεατή όχι απλώς να παρακολουθήσει, αλλά να «εισχωρήσει» σ’ αυτόν τον αλλόκοτο κόσμο.

Η παράσταση «Ο Έλλην Βρυκόλαξ» -στην πρώτη της εκδοχή- έχει παρουσιαστεί σε διάφορους χώρους από το 2013 έως το 2015.
 
 
Η είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.
 
 
 

Παρασκευή 30 Σεπτεμβρίου 2016

αρχίζω με το σ' αγαπώ


Κι ύστερα έφυγε. Κι άρχισα να τον αναζητώ τώρα -μετά θάνατον- στο μετά θάνατον. Να τον ακούω. Αυτή τη λυγμική απόγνωση ενός νεογέννητου ή ετοιμοθάνατου προτού το κώμα-το ίδιο. Αυτή τη διαρκή υπαρκτική κραυγή. Την αθωότητα του λυρισμού, την τόλμη. Το σπαραγμό. Τον παροξυσμό της αγωνίας. Άρχισα ν' ακούω το ρόγχο του θανάτου. Να τον παρατηρώ από παρουσία σε παρουσία, το πώς η ομορφιά ντύνεται το τραγικό, πώς το τραγικό την αγιότητα, πώς η έξοδος αποκτά τα φτερά που πάντα έψαχνε με τρόπο εναγώνιο, αντισυμβατικό, εκλεκτό. Σχεδόν θεϊκό. Πώς υπήρξε στο ένδυμα ενός σαλού με τη γενναιότητα μιας ακάλυπτης ευαισθησίας. Να θέλω να τον ακούσουν και άλλοι. Να υπάρχει γι' αυτό μέσα στη δική μου χώρα της αλυπίας -τώρα, που έφυγε. Ως περίπτωση αχώρητη. Και δίχως λόγια. Κυρίως αυτό.

Τον θυμάμαι εδώ ένα βράδυ, στην Πτολεμαϊδα, να ευωδιάζει από παντού αυτή η αφόρητη μοναξιά που κουβάλαγε. Μόνος του τραγούδαγε, αυτός και η ψυχή του, το χειροκρότημα των άλλων δεν τον αφορούσε, ήταν, είναι φανερό. Μόνος του τραγούδαγε. Μονολογούσε. Όπως μόνος έγραφε. Μια ψυχή αυθεντικά ποιητική -φλεγόμενη. Και αυτό είναι φανερό.

Θυμάμαι να τον ακούω, τις μικρές αλήθειές του, την Πολυδούρη, τον Ουράνη, τους ποιητές του. Τον είδα μέσα στους στίχους τους δικούς του, στους στίχους των άλλων, να βλέπει την έξοδό του με τη μαθηματική ακρίβεια των ποιητών που γνωρίζουν πάντα και εκ των προτέρων τα επόμενα μέσα από ένα εξαιρετικά συνειδητό ασυνείδητο και ερήμην τους. Κάποτε και με την ακρίβεια σεισμογράφου ή τη συνέπεια ενός καρδιογραφήματος. Επέλεγε ή τον επέλεγαν οι ποιητές και τα ποιήματά τους, ποιος μπορεί με ασφάλεια να απαντήσει.

Πέθανε ένα πένθιμο φθινόπωρο, πρωί όμως, αγνός, καθάριος, πετώντας σε έναν τόπο καινούριο, σε μια γη που ανατέλλει, ως το τέλος μένοντας δίπλα σε όποιον αγάπησε και τον αγάπησε. Τον πήραν οι ποιητές του, οι άγιοί του, κάποιος οπωσδήποτε τον πήρε τον αγκάλιασε, σκέπασε το δάσος αυτό την ερημιά αυτή που ήταν η ψυχή του. Ανέβηκε ως φθινοπωρινή προσευχή.

Πονά κανείς όπως για κάποιον δικό του. Με έναν τρόπο μη εγκεφαλικό, ενστικτώδη, χωμάτινο εντελώς και την ίδια ώρα υπερλογικό απολύτως, όπως είναι η πραγματική αλήθεια.

Ό,τι ακολουθεί έχει να κάνει με μια ανατροπή των όσων γνώριζα ως τώρα. Και με μια αλήθεια που πάει παραπέρα. Ένιωσα την ανάγκη να μιλήσω και για τις δυο.

Έχει μια βδομάδα τώρα που έψαξα το “Αρχίζω με το σ' αγαπώ”. Είναι σε εξάντληση. Το ζητούσα επίμονα ένα βράδυ, όταν έπεσα πάνω σε κάτι οικείο. Ήταν το οπισθόφυλλο του δικού μου παραμυθιού μαζί με μια επόμενη παράγραφο. Και από κάτω ή από πάνω “Θάνος Ανεστόπουλος”. Να υπάρχει στο “official” του, αλλά και αλλού. Άρχισε το ψάξιμο σε αυτό το χάος που είναι το διαδίκτυο, ένας λαβύρινθος -όχι χωρίς αγωνία και απορία. Την ίδια ώρα άρχισε να φέγγει η σκέψη και καταστάλαζε η ουσία αυτού που διάβαζα. Πως ό,τι ακολουθεί τα δικά μου λόγια, τα λόγια του Θάνου δηλαδή, έρχεται ως απάντηση. Επεμβαίνει και συμπληρώνει στην ουσία αυτό που έμενε ασυμπλήρωτο, μετέωρο, ακρωτηριασμένο, αν αφορούσε μονάχα την ίδια την ποίηση. Ολοκληρώνει την παραμυθία της τέχνης με τη δυνατότητα που υπάρχει στην ίδια τη ζωή. Μια δυνατότητα που η περιγραφή της συνιστά για μένα απάντηση. Είδε το μαζί των ανθρώπων στην πραγματική ζωή. Αποκωδικοποιώ ίσως ελάχιστα και μέσα σε βρασμό. Στην πραγματική πραγματικότητα όμως των ποιητών αυτά συμβαίνουν. Είναι ο σπόρος μέσα στο χιόνι. Είναι αυτός ο ήλιος που σκεπάζει το χιόνι με τη βεβαιότητα ότι κάπου υπάρχει ένας σπόρος ότι κάποτε ο σπόρος αυτός θα φανεί.

Νιώθω μια παρουσία μέσα από τάφο. Δεν δέχομαι καμιά εκλογίκευση, έστω και αν πέρασα από τα γρανάζια της. Νιώθω ενστικτωδώς και μόνο ότι μιλά μέσα από τον Άδη, τον Απάνω, τον Κάτω, δεν ξέρω από πού, αλλά μιλά, απαντά, υπάρχει, σε ένα παρόν από το οποίο απουσιάζει. Το κείμενο αυτό ταξιδεύει από τότε, 20 Μαϊου του 2015, στο facebook, στο δίκτυο, σε ιστοσελίδες, με τον τίτλο “Η αληθινή αγάπη” ή “Το ταξίδι του έρωτα”, ως ποίημα-κείμενο του Θάνου Ανεστόπουλου που υπάρχει στο “Αρχίζω με το σ' αγαπώ” (εκδόσεις bibliotheque, 2015). Δεν υπάρχει μέσα εκεί τελικά. Πρόκειται για μια λάθος πληροφορία, που όμως χάρη σε αυτήν, βρέθηκα εγώ πάνω σε κάτι που αγνοούσα -στη δική του ανάρτηση- και που δε θα υπήρχε καμιά πιθανότητα να τη δω παρά μόνο ίσως από καθαρή σύμπτωση. Πιστεύω βαθιά ότι οι συμπτώσεις είναι καταστάσεις μεταφυσικές -ίσως και αγγελικές.

Αυτή την αλήθεια των δυο μαζί λόγων ένιωσα την ανάγκη να πω. Την ανατροπή από την ευεργεσία της “επίσκεψης”. Τη βαθιά -μιας πέραν του τάφου- συγκίνησης. Τον ευγνωμονώ γιατί “είδε” αθόλωτα τον καθρέφτη που υπάρχει στο ίδιο το παραμύθι, έλυσε το μυστήριο με ένα άλλο μυστήριο. Ο Θάνος είδε το παραπέρα. Τη δυνατότητα της βεβαιότητας της αγάπης στην πραγματική ζωή.
Αρχίζω με το σ' αγαπώ -και δεν σκοπεύω να το τελειώσω


Για να μπορέσεις να κάνεις ένα ταξίδι προς τον Άλλον, την αγαπημένη/ο
χρειάζεται να κάνεις πολλές φορές σε κομβικά χρονικά σημεία της ζωής σου,
ξανά και ξανά όσο η αγάπη τους είναι παρούσα και ζωντανή
ένα ταξίδι προς την ενδοχώρα του Εαυτού σου.
Ένα ταξίδι κατ’ ουσίαν εντός λαβυρίνθου,
το ταξίδι του έρωτα και υπό το κράτος του,
Μονάχα που από άλλη ρωγμή εισελαύνει ο ένας και από άλλη και σε έτερο χρόνο ο άλλος.
Οι ψυχές περιπλανιούνται και περιδίνονται γύρω από τον ίδιο άξονα δίχως να ανταμώνουν.
Αν ανταμώσουν, είναι γιατί έχουν πια διασχίσει την κοιλάδα της δοκιμασίας και κατά κάποιον τρόπο άντεξαν.
Είναι γιατί «η σημαία επ’ αυτών ήτο η αγάπη».
Και τότε η σχέση εξελίσσεται σε αγάπη, σε έρωτα και μπορεί να κρατήσει.
Ενώνονται δυο ζωές, οι οποίες όμως δεν γίνονται ποτέ μια! Κι αυτή είναι η ομορφιά. Το ζητούμενο.
Τότε οι δυό άνθρωποι είναι καθρέφτης ο ένας για τον άλλο χωρίς ναρκισσισμό αλλά από αληθινή αγάπη, με τον έρωτα να τους επισκέπτεται στις κομβικές στιγμές ευτυχίας τους χωρίς να γεννάει κενά φόβου ,ανασφάλειας ,εξάρτησης, κτλ. Παρά μόνο κατανόηση, ασφάλεια, γνώση, εμπιστοσύνη, ισορροπία, ελευθερία και σεβασμό του ατόμου. Η αληθινή ΑΓΑΠΗ.

Σάββατο 7 Μαΐου 2016

ελιά στο πέλαγος

 
 
“Ελιά στο πέλαγος”, το αρτιγέννητο βιβλίο της Φωτεινής Φραγκούλη. Βιβλίο σπιρτόκουτο με έντεκα σπίρτα έτοιμα να φλογίσουν την ψυχή όπως ένα παιδικό φανάρι. Ιστορίες λιτές, ελάχιστες, με πλοκή στοιχειώδη αλλά όχι ασήμαντη. Υπάρχουν όπως οι πυγολαμπίδες, με την ευεργεσία του ελάχιστου λύχνου μέσα στο σκοτάδι. Λειτουργούν ως φωτογραφίες, αιχμαλωτίζουν την ομορφιά της καθημερινότητας, για να το φωνάξουν ως ένα είδος σιωπηλής ευαγγελίας πως αυτή είναι δίπλα μας, στο κάθε βήμα, στην κάθε ανάσα, πως τη χτίζεις από τον όρθρο μέχρι το σύθαμπο. Και τη νύχτα. Ειδικά τη νύχτα, τότε που τα δέντρα περπατάνε, φτάνουν ίσαμε τη θάλασσα, ταξιδεύουν μέσα της, πλέουν ως καράβια δίχως να βυθίζονται.
 
Σκοτάδι γύρω μας. Ποιο σκοτάδι. Η μη ιερότητα της πραγματικότητας. Η ανέγγιχτη ομορφιά. Η ελιά στο πέλαγο που την αξιώνονται οι μυημένοι. Ποιοι οι μυημένοι; Οι εναπομείναντες, που συνεχίζουν να βλέπουν με τα ομηρικά μάτια της ψυχής, να ακούν με τα αυτιά της.
 
Τι λανθάνει μέσα στο κάθε παραμύθι; Η ομορφιά, η καλοσύνη, η απλότητα, η εγγύτητά τους στην πραγματική ζωή, αυτή που την αγγίζεις και με τα δυο σου χέρια. Τα παραμύθια της Φωτεινής από το πρώτο-πρώτο, “Το χωραφάκι της αγάπης”, ως την τελευταία συλλογή χτίζονται πάνω σε δυο ρήματα, παρωχημένα σήμερα, αν όχι εξοστρακισμένα, μέσα στο ρυθμό που έχουμε δαμαστεί να υπηρετήσουμε. Ρήματα που συνιστούν μια στάση ζωής για εκείνον που έχει σκοπό να τη ζήσει τη ζωή του και όχι να την αφήσει να του γλιστρήσει ως άμμος από τα χέρια. Αν φανταστώ όλο το έργο της ως ένα πουλί που πετώντας έρχεται κοντά μας, το ένα του φτερό είναι το ρήμα “αφουγκράζομαι”, το άλλο το “αγναντεύω”. Πρόκειται λοιπόν για ένα ρεμβασμό της ζωής, για το ρήμα “αγροικώ” που η σημασία του εκτείνεται από το “αντιλαμβάνομαι” ως το “προαισθάνομαι” και “διαισθάνομαι”, νιώθω επομένως και συλλαμβάνω σε βάθος. Άρα αφήνομαι να συληθώ από την ομορφιά της πραγματικότητας.
 
Αν ποίηση είναι η ακρόπλωρη γοργόνα, αυτό το κάλεσμα και η έκκληση συνάμα, το εμπειρίκειο “πάρε τη λέξι μου δώσε μου το χέρι σου”, τότε τα παραμύθια της Φωτεινής Φραγκούλη υπάρχουν με τον ίδιο τρόπο που υπάρχει και αυτή. γίνονται το “πάρε την ψυχή μου, δώσε μου τη δική σου”.
 
Από την πρώτη ιστορία εισέρχεται ο ποιητής των παραμυθιών, αυτός ο μεσάζων μεταξύ του κόσμου των ορατών και των αοράτων, που του μιλούν τα όνειρά του, τα παιδιά, οι νεράιδες, τα δέντρα, τα αστέρια, οι ίδιες οι λέξεις. Ζει εν σιωπή σ” ένα σπιτάκι στο δάσος, παίρνει τις αλήθειες και τις κάνει πιο αληθινές, έχει κοντά του το Μαντατοπούλι, αυτό που στέλνει τις ιστορίες του στους ανθρώπους.
 
Ο ποιητής αυτός ακούει τα δέντρα που φωνάζουν απεγνωσμένα για φως και αέρα, όπως και οι άνθρωποι, οπλίζεται με υπομονή για να αντέξει και αντέχει και ψηλώνει και φτάνει στο φως, τρέχει να σώσει ένα μικρούλι λύχνο, ένα ψαράκι δηλαδή, διασώζοντας μια πράξη καλοσύνης, όταν όλα τούτα φαντάζουν στον ατομικισμό του σήμερα μάταια ή γραφικά. Εκείνος όμως συνεχίζει να μη βλέπει τίποτα το ονειροπαρμένο σε αυτή την κίνηση, που είναι πάνω από όλα μια στάση ζωής ποιητική, ένα άλμα, και αρκεί μια μικρούλα χαραμάδα απ' το φως αυτό να μπει και το φως καρπίζει. Διασώζει τον ένα λύχνο και όλοι νιώθουμε ότι μέσα από αυτό το ελάχιστο διασώζεται η ανθρωπιά στον κόσμο.
 
Βλέπει το ένα κορίτσι να ξεχνιέται μπροστά στη θάλασσα. Ένα φεγγάρι ολόγιομο την κάνει να λησμονήσει το χρόνο και τον τόπο. Το κορίτσι αφουγκράζεται τη στιγμή, αγναντεύει την ομορφιά, χτίζει τη μέσα της γαλήνη. Οι υπόλοιποι συνεχίζουν να θορυβούν, να μη βλέπουν, να μην ακούουν. Κάποια στιγμή την αντιλαμβάνονται και στέκονται. Συναισθάνονται την ομορφιά που έχαναν τόσες ώρες, τόσες ζωές. Έστω και στο τέλος την ακουλουθούν σ' αυτό το ταξίδι της σιωπής που γίνεται έπειτα και δικό τους ταξίδι.
 
Ένα άλλο κορίτσι περιμένει. Προσδοκά ένα δώρο που άργησε. Φαίνεται να μην πιστεύει ότι δε θα έρθει. Το δώρο πράγματι έρχεται, και η καθυστέρηση δεν είναι πάντα για κακό. Είναι η παραμυθιακή δοκιμασία για να λάβεις το δώρο όταν δεν το περιμένεις, συνεχίζεις όμως με υπομονή να το προσμένεις.
 
Ένα καλοκαίρι στο κεφάλι, όταν ο χειμώνας έχει βυθίσει την ψυχή σε ένα ασήκωτο σκοτείνιασμα. Ένα αγόρι, ο Χαραλάμπης, κρατώντας την ελπίδα, φυλαχτό πολύτιμο, μέσα στο κεφάλι. Κόντρα στον αντίξοο καιρό και πέρα από τις ισοπεδωτικές λογικές των ενηλίκων. Με γενναιότητα. Αν φύγει αυτή η ελπίδα από την καρδιά ούτε το πραγματικό καλοκαίρι θα έρθει.
 
Ένα χελιδόνι αποποιείται την αποδημητική πορεία που υπαγορεύει η λογική της φύσης. Αποφασίζει ερήμην των άλλων να χτίσει τη δική του θέληση. Παραμένει μες στο χειμώνα στη φωλιά που αγάπησε. Ένας άντρας μαλακώνει σαν πουλί και το αγκαλιάζει. Γιατί “η καρδιά παίζει ρόλο στις αποφάσεις μας” λέει ο ποιητής των παραμυθιών. Και “η άνοιξη φώλιαζε στην καρδιά  μες στην παγωνιά”.
 
Οι ώρες δε χάνονται, ψιθυρίζει ο ποιητής. Γιατί έχουν μέσα τους το ωραίο και το ώριμο. Και πρέπει να περάσει κανείς ώρες, που ίσως να φαίνονται χαμένες, για να ζήσει αυτό το ωρίμασμα του ωραίου που γεννιέται από αυτό το σκοτάδι που προηγήθηκε. Οι χαμένες ώρες υπάρχουν ως σκοτάδι, είναι όμως το χώμα που τρέφει τις ρίζες.

Ένας Σωτήρης μικρός που καλπάζει η φαντασία του, που την έχει για σωσίβιο και για παρηγοριά.  Ένα δέντρο, μια ελιά, να τον ακολουθεί μεσοπέλαγα, να είναι εκεί για εκείνον, όσες φουρτούνες και αν του τύχουν, να τον αγκαλιάζει τρυφερά με τα λόγια του. Μια πραγματικότητα που μετριέται με τη φαντασία και την ξεπερνά.
 
“Ξέρω” έλεγε ο Ελύτης, “πως [...] η γλώσσα που μιλώ δεν έχει αλφάβητο /Αφού και ο ήλιος και τα κύματα είναι μια γραφή συλλαβική που την /αποκρυπτογραφείς μονάχα στους καιρούς της λύπης και της εξορίας”.
 
Και τη μοιράζεις, όπως το κάνουν τα παραμύθια της Φωτεινής, γιατί “κανείς κηπουρός δεν ευτύχησε σ' άλλους καιρούς /Από τόσον χειμώνα κι από τόσους βοριάδες”, γράφει ο ποιητής στο Μονόγραμμα, “[...]/Να τινάξει λουλούδι, μόνο εμείς, [...] /Μες στη μέση της θάλασσας /Από μόνο το θέλημα της αγάπης”.
 
 
Κλείνοντας. Δέντρα κι άνθρωποι ανάμεσά τους, κάθε κλαδί και καρδιά, και πουλιά ανάμεσά τους και φωλιές και μια θάλασσα γύρω τους, μεγαλώνουν τα δέντρα με υπομονή, ζητάνε το φως και τον αέρα, για ν΄ αντέξουν, οι άνθρωποι ονειρεύονται, δεν είναι ονειροπαρμένοι αλλά ονειροπόλοι, δε μένουν αδρανείς κλεισμένοι μες στα όνειρά τους, αλλά πασχίζουν, κρατάνει το καλοκαίρι στο κεφάλι, τρέχουν μ' ένα λύχνο σε μια σακούλα να τον σώσουν, αλλάζουν τη ζωή τους για ένα χελιδόνι, μεγαλώνουν διασώζοντας το παιδί μέσα τους, ρεμβάζουν την ομορφιά μέσα στη φεγγαρόστρατα, ταξιδεύουν ως το πλησίασμά της, οι ώρες τούτες δεν χάνονται, μονάχα ωριμάζουν, τα δέντρα μιλάνε στα παιδιά και τα παιδιά στα δέντρα, μια ελιά συντροφεύει τη ζωή τους, ποτέ δεν είναι μόνοι, έχουν μαζί τους τα όνειρά τους, ασπίδα στα μεσοπέλαγα της ζωής.


υστερόγραφο:

Ένα κορίτσι της Α' Γυμνασίου έγραψε ένα μικρό κείμενο -δίχως άλλη πέρα από την εσωτερική της παρόρμηση- που, αν και φαίνεται ότι αφορά στους “Αγγέλους των κοχυλιών”, θα μπορούσε να σταθεί ως το οπισθόφυλλο όλων των βιβλίων της Φωτεινής Φραγκούλη, και αυτό γιατί οι ήρωές της μεταμορφώνονται, δανείζονται ρόλους, επιστρέφουν. Το μικρό τούτο κορίτσι, η Ελένη Μπέκιου, γράφει:
 
“Μια κόκκινη κλωστή ενώνει το μισό πιθάρι με τους αγγέλους των κοχυλιών. Αέρας ταξιδεύει την κόκκινη κλωστή στα κλαδιά της ανθισμένης κυδωνιάς, στα φιδολούλουδα. Έκπληκτοι παρακολουθούν το ταξίδι της ο γάιδαρος με τα μικρά αυτιά, τα έναστρα σκαντζοχοιράκια και ο μικρός Αχιλλέας. Πεταλούδες την τεντώνουν για να χορέψει πάνω της η Καλημέρα και ο Αντώνης. Βρέχει αλμυρή βροχή. Ο Λημνιός ναυτικός μαζεύει την κόκκινη κλωστή και την περνάει μέσα από μαύρα μαργαριτάρια, για να στολίσει το λαιμό της άσπρης χήνας του. Η χήνα ταξιδεύει στη λύπη και τη χαρά με τις λέξεις και συναντά εσάς και τα νησιά Κοχύλια με τα πολύτιμα μυστικά τους”.


Όλγα Ντέλλα
Απρίλιος 2016

http://fractalart.gr/elia-sto-pelagos-2/
 

Δευτέρα 25 Απριλίου 2016

insomnia greca III

 

The Christus Mortuus Insomnia - Η ΑΓΡΥΠΝΙΑ ΤΟΥ ΠΑΘΟΥΣ
ΞΗΜΕΡΩΝΟΝΤΑΣ ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ
 
Ξημερώματα Μεγάλης Παρασκευής, από τις 24.00 έως τις 04.00, το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά θα παραμείνει «ξύπνιο» για την τρίτη και τελευταία θεατρική αγρυπνία, παρουσιάζοντας την «Αγρυπνία του Πάθους» (The Christus Mortuus Insomnia).

Ο Κωνσταντίνος Ντέλλας με τη δημιουργική ομάδα από το BOUΛOUKI PROJECT (Ανδρέας Σκούρτης, Κωνσταντίνα Μαρδίκη και Νεφέλη Σωτηράκη), ολοκληρώνουν τον κύκλο της τριλογίας «Insomnia Greca» μιας πρωτότυπης τριλογίας υπεύθυνης για μεταμεσονύχτιες θεατρικές εμπειρίες, στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά με την «Αγρυπνία του Πάθους» (The Christus Mortuus Insomnia).

Το «Insomnia Greca» είναι ένα πρωτότυπο, δια-δραστικό έργο, ένας κύκλος μεταμεσονύκτιων δράσεων χρονικά τοποθετημένων σε τρεις διαβατήριες κατά την ελληνική παράδοση ημερομηνίες (Χριστούγεννα, Απόκριες, Πάσχα) που συμβαίνουν στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά.
 
Το περιεχόμενο και η θεματολογία τους ορίζεται με αφορμή το ιδιαίτερο κλίμα της κάθε γιορτής. Στην τρίτη και τελευταία Αγρυπνία, την «Αγρυπνία του Πάθους» (The Christus Mortuus Insomnia), η έννοια του ξένου που διέτρεξε τις δύο προηγούμενες, παίρνει νέες διαστάσεις μέσα από το ψαλμικό κείμενο κατά το οποίο ο Ιωσήφ ο Αριμαθαίας ζητά από τον Πιλάτο το νεκρό σώμα του Ιησού, λέγοντας: «Δος μοι τούτον τον ξένον».

Οι έννοιες του πάθους, του θανάτου – του κυριολεκτικού αλλά και συμβολικού-, του θρήνου, της ταφής, η σχέση του ανθρώπου με τον άλλο κόσμο, η ξενιτειά του επέκεινα, είναι τα μοτίβα που συνυφαίνουν την αφήγηση.

Με τη μορφή in-situ εγκαταστάσεων και performances που αναπτύσσονται σε όλο το εύρος και τα επίπεδα του κτιρίου του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιά, αρθρώνεται το υλικό και αυτής της Αγρυπνίας.
Στο κατανυκτικό κλίμα της βραδιάς καλούνται να μπουν οι θεατές οι οποίοι θα παραλάβουν κατά την είσοδό τους στο θέατρο τον χάρτη που τους καθοδηγεί για τα τεκταινόμενα, από τους υπόγειους χώρους έως το θόλο του θεάτρου.

Η «Αγρυπνία του Πάθους» θα κλείσει τον κύκλο της με τη συνάντηση συντελεστών και θεατών σε ένα κοινό τραπέζι για φαγητό εναρμονισμένο με το ύφος της Μεγάλης Παρασκευής.

Ο θεατής μπορεί να έλθει όποια ώρα θέλει, να συμμετάσχει όπου θέλει, να φύγει και να επιστρέψει όσες φορές θέλει.
 
Στην καταληκτική Αγρυπνία συμπράττουν με τον Κωνσταντίνο Ντέλλα (σύλληψη ιδέας- καλλιτεχνική επιμέλεια) σαράντα performers – ηθοποιοί και χορευτές - μεταξύ των οποίων η Σοφία Μουτίδου, ο Χάρης Αττώνης, ο Μάνος Καρατζογιάννης, η Ρίτα Λυτού, η Φανή Παναγιωτίδου, η Ανδρονίκη Μαραθάκη, η Δέσποινα Σαραφίδου, η Μαρία Κοσκινά, ο Μιχάλης Καλιότσος, η Ζωή Ξανθοπούλου, η Μαρία Γεωργοπούλου κ.α. 

Συγκεκριμένα, στις performances και εγκαταστάσεις συμμετέχουν (με αλφαβητική σειρά): Ειρήνη Αμανατίδου, Έβελυν Ασουάντ, Χάρης Αττώνης, Μαρία Γεωργοπούλου, Γεωργία Γρίβα, Αγγελική Δαλαγκελή, Τατού Δέδε, Σπύρος Δέτσικας, Μιχάλης Καλιότσος, Πάολα Καλλιγά, Πάνος Καμμένος, Μαριάννα Καραβά, Στεφανία Καραγιάννη, Μάνος Καρατζογιάννης, Μαρία Κοσκινά, Μυρτώ Κουλουρίδη, Αλέξανδρος Κτιστάκης, Σάντρα Λειβαδάρα, Ρίτα Λυτού, Ανδρονίκη Μαραθάκη, Σταύρος Μαρκουλάκης, Τία Μενούτη, Σοφία Μουτίδου, Μαριάννα Μπάρτζου, Ηλιάνα Μπαφέρου, Πέτρος Μπότσος, Κωνσταντίνος Ντομουχτσής, Ζωή Ξανθοπούλου, Μαίρη Ξένου, Φανή Παναγιωτίδου, Χρήστος Ροζάκης, Δέσποινα Σαραφίδου, Αρίστη Σπύρου, Λίνα Σταυροπούλου, Στεφανία Σταυροπούλου, Αργυρώ Ταμβάκου, Βάλια Φιλιάγκου, Τάσος Φοής.

 
Δημοτικό Θέατρο Πειραιά 
Ηρώων Πολυτεχνείου & Βασ. Γεωργίου, Πειραιάς 
 
Πέμπτη 28 προς Παρασκευή 29 Απριλίου 
(Ξημερώνοντας Μεγάλη Παρασκευή) 
Από τις 24.00 έως τις 04.00

Τετάρτη 17 Φεβρουαρίου 2016

Insomnia greca


  

INSOMNIA GRECA

τρεις αγρυπνίες
τρεις χρονικές στιγμές

THE NATIVITAS INSOMNIA - Η ΑΓΡΥΠΝΙΑ ΤΗΣ ΓΕΝΝΗΣΗΣ
23 προς 24 Δεκεμβρίου 2015 (ξημερώνοντας παραμονή Χριστουγέννων)

THE ADEUS CARNE INSOMNIA – Η ΑΓΡΥΠΝΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΡΙΑΣ
13 προς 14 Μαρτίου 2016 (ξημερώνοντας Καθαρά Δευτέρα)

THE CHRISTUS MORTUUS INSOMNIA – Η ΑΓΡΥΠΝΙΑ ΤΟΥ ΠΑΘΟΥΣ
28 προς 29 Απριλίου 2016 (ξημερώνοντας Μεγάλη Παρασκευή)
 

Σάββατο 8 Νοεμβρίου 2014

Το «Όχι» του Αργύρη

 

Τον θυμάσαι να λέει ότι θα πάει στο Ξυλόκαστρο να μιλήσει σε κάτι παιδιά. «Ωραία» του είπες και «τυχερά τα παιδιά». Ήταν και η τελευταία φορά που τον άκουγες. Και πότε μπορεί κανείς να ξέρει με το θάνατο; Έκτοτε η αδιάρρηκτη σιωπή της άλλης όχθης. Ώρες-ώρες σε κατακλύζει η μιλιά του απόντα. Η απόλυτη ανάγκη να διαβεί το αντίπερα και να μιλήσει ξανά. Σε μια τέτοια στιγμή ήρθε και με βρήκε το «Όχι» του, σα να πιάναμε το λόγο από εκεί απ’ όπου αιφνίδια τον είχαμε αφήσει. Σα να μου μιλούσε ξανά και σε πείσμα της σιωπής του θανάτου. Σα για να υπογραμμίσει πως η σχέση με το επέκεινα κάποτε στήνει και γέφυρες, όταν πολύ το θες και το επιθυμείς. Το παραθέτω σα φυλαχτό. Σαν οδοδεικτη και φαναρι. Σα φως για εξοδο απο λαβυρινθο.

Γράφει ο Ανδρέας Ζάρρος:

Στις 28 Οκτωβρίου 2011 βραβεύτηκαν οι επιτυχόντες μαθητές του δήμου Ξυλοκάστρου Ευρωστίνης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Ο Αργύρης Χιόνης ήταν ο κεντρικός ομιλητής της εκδήλωσης και σε όλα τα παιδιά έδωσαν ένα βιβλίο του. Ανέβηκα λοιπόν στο Θροφαρί για να τον πάρω, και μετά την απαραίτητη στάση στο Intro Art Cafe, φτάσαμε στο θέατρο Άγγελος Σικελιανός. Καθίσαμε και περιμέναμε να τον καλέσουν στο βήμα.

Κάποια στιγμή βγάζει τα χαρτιά που είχε γράψει κι ενώ τους ρίχνει μια τελευταία ματιά με ρωτάει: «Το κωλογλείψιμο είναι κακιά λέξη;». «Όχι», απαντάω αμέσως και χαμογελάω πονηρά. «Α, εντάξει» είπε και μετά από λίγο ανέβηκε στο βήμα.

Στην αρχή -τα παιδιά κυρίως- δεν μπορώ να πω ότι πρόσεχαν τον ομιλητή. Λίγο μετά, όλο το θέατρο είχε βουβαθεί και άκουγε ευλαβικά. Δεν ήταν ένας συνηθισμένος λόγος. Πώς θα μπορούσε άλλωστε να είναι; Ίσως αυτοί που δεν τον ήξεραν να περίμεναν ν’ ακούσουν τετριμμένες νουθεσίες ενός «σοφού» μεγάλου προς τους νέους. Όμως, ήταν διαφορετικά. Ευτυχώς μου έκοψε και πάτησα την ηχογράφηση στο κινητό, τη μαγνητοφώνησα κι έτσι την έχουμε σχεδόν όλη. Πέρα από την εισαγωγή (όπου ευχαριστούσε για την πρόσκληση) και μια δυο λέξεις που δεν ακούγονται, όλη η άλλη είναι αυτούσια:

 «…μου ζήτησαν να κάνω μια ομιλία. Όταν το άκουσα αυτό ομολογώ ότι ζορίστηκα κάπως. 1ον: γιατί δε φημίζομαι για τις ρητορικές μου ικανότητες και 2ον: γιατί τι θα μπορούσε κανείς να πει, σε τέτοιους δύσκολους καιρούς, στα νέα παιδιά που ξεκινούν ανώτερες κι ανώτατες σπουδές, χωρίς να έχουν τη βεβαιότητα ότι οι γνώσεις που θα αποκτήσουν θα αξιοποιηθούν από την κοινωνία. Τι να πεις σ’ αυτούς τους νέους ανθρώπους που ξεκινούν την ακαδημαϊκή σταδιοδρομία τους όταν συνέχεια ακούν από τους εντός εισαγωγικών «σοφούς» μεγαλύτερούς τους ότι το βαρέλι της κρίσης δεν έχει πάτο κι ότι δεν υπάρχει φως στο τέρμα του τούνελ;
Εγώ ωστόσο που ούτε σοφός είμαι ούτε φύσει αισιόδοξος, άλλωστε είναι γνωστό ότι οι περισσότεροι ποιητές και συγγραφείς είναι από λίγο έως πολύ καταθλιπτικοί, κατέληξα κατόπιν ωρίμου σκέψεως στο συμπέρασμα ότι υπάρχει φως. Όχι όμως στο βάθος οποιουδήποτε τούνελ, αλλά μέσα μας, στο βάθος του εαυτού μας. Και είναι αυτό το φως που πρέπει να αναζητούμε, ενθυμούμενοι πάντα ότι κάθε φορά που οι Έλληνες μεγαλούργησαν και ξεπέρασαν τις όποιες αντιξοότητες ήταν επειδή έσκυψαν μέσα τους και αναζήτησαν αυτό το εσωτερικό φως.

Έχοντας λοιπόν τα μάτια σας στραμμένα πάντα προς αυτό το φως, αφοσιωθείτε στις σπουδές σας χωρίς να σκέφτεστε το υλικό από αυτές όφελος, γιατί η παιδεία δεν έχει ως στόχο τη δημιουργία πλούτου, αλλά τη διαμόρφωση χαρακτήρα, ήθους και πνεύματος. Όταν αυτό επιτευχθεί τα άλλα, δηλαδή η σταδιοδρομία και οι συνακόλουθες υλικές απολαβές, θα έρθουν από μόνες τους ως φυσική συνέπεια. Η δική μου γενιά, που σαφώς είναι πολύ παλιότερη απ’ τη δική σας και παλιότερη ακόμα κι απ’ αυτή των γονιών σας, έζησε τα παιδικά της χρόνια την εποχή που ακολούθησε τον πόλεμο και τον εμφύλιο, μέσα στην ανέχεια και την εξαθλίωση και τα εφηβικά και ανδρικά μέσα στους κοινωνικούς αγώνες και τις διώξεις της πολιτείας. Και όμως, αυτή η γενιά διέπρεψε στα γράμματα και τις τέχνες. Πρωτοστάτησε στην ανατροπή της χούντας και ανέδειξε σημαντικές προσωπικότητες που ακόμα σημαδεύουν την κοινωνία μας. Ανέδειξε βέβαια και πλήθος καιροσκόπων, ωφελιμιστών, χαρτογιακάδων, πολιτικάντηδων και golden boys. Αυτούς δηλαδή που έχασαν την επαφή με το εσωτερικό τους φως, υποταγμένοι στις προσωπικές φιλοδοξίες τους, στο προσωπικό τους συμφέρον και τα συμφέροντα ξένων σκοτεινών δυνάμεων και μας οδήγησαν σ’ αυτό το χάλι και σ’ αυτή την ντροπή που ζούμε σήμερα. Γι’ αυτό το χάλι όμως ευθυνόμαστε κι εμείς οι ίδιοι που εμπιστευτήκαμε τη μοίρα μας στ’ ανάξια χέρια τους, με αποτέλεσμα να κινδυνεύουμε τώρα κι εμείς να χάσουμε το εσωτερικό μας φως.

Αγαπητοί μου φίλοι, σήμερα γιορτάζουμε το μεγάλο ΟΧΙ που είπε ο ελληνικός λαός στον ντόπιο και ξένο φασισμό. Έχουν από τότε περάσει 71 χρόνια, κι ενώ είχαμε πιστέψει ότι το τέρας είχε σκοτωθεί μια για πάντα, το βλέπουμε τώρα να αναγεννιέται με νέα μορφή και νέο όνομα. Το εντός εισαγωγικών «ιδανικό» όνομα της παγκοσμιοποίησης, πίσω από το οποίο κρύβεται μια δράκα μεγαλοτραπεζιτών και κερδοσκόπων που στόχο έχουν την καθυπόταξη όλων των λαών του πλανήτη στην άμετρη λαιμαργία τους για πλούτο και εξουσία.

Φίλοι μου, έχω την αίσθηση ότι ζούμε ήδη έναν τρίτο ακήρυχτο παγκόσμιο πόλεμο, μια νέα κατοχή. Ήδη στον ανεπτυγμένο κόσμο μας στρατιές ανέργων …σκαλίζουν τα σκουπίδια αναζητώντας αποφάγια και αποφόρια για να κατευνάσουν την πείνα τους και να καλύψουν τη γύμνια τους. Όσο για τον υποανάπτυκτο κόσμο, τον τρίτο κόσμο, δεν έχουμε παρά να κοιτάξουμε την Αφρική που έχει καταντήσει ένα τεράστιο νεκροταφείο. Μήπως λοιπόν ήρθε η ώρα να ξαναστραφούμε προς το ξεχασμένο μέσα μας φως και να αντιτάξουμε σε αυτή τη νέα βαρβαρότητα μια σειρά από νέα ΟΧΙ, κάποια από τα οποία θα απευθύνονται και σε μας τους ίδιους, δηλαδή στο χαλασμένο, στο διαβρωμένο από το σύστημα κομμάτι του εαυτού μας;

Ενδεικτικά μόνο παραθέτω εδώ έναν κατάλογο με ΟΧΙ άμεσης εφαρμογής, τον οποίο είμαι σίγουρος ότι μπορείτε να συμπληρώσετε μόνοι σας με πολύ περισσότερα, γιατί δεν είναι δυνατόν να μην έχετε συνειδητοποιήσει ότι «πήραμε τη ζωή μας λάθος και πρέπει ν’ αλλάξουμε ζωή», όπως θα έλεγε κι ο Σεφέρης:

ΟΧΙ λοιπόν στην υπερκατανάλωση αγαθών και τις επίκτητες ανάγκες που μας δημιούργησαν οι έμποροι των εθνών.
ΟΧΙ στις πιστωτικές κάρτες και τις τοκογλυφίες των τραπεζών.
ΟΧΙ στα δάνεια που δεν μπορούμε να ξεπληρώσουμε.
ΟΧΙ στον παλαιοκομματισμό και τους κομματάρχες.
ΟΧΙ στη δαγκωτή ψήφο.
ΟΧΙ στο μέσο και στο κωλογλείψιμο. ΝΑΙ στην αξιοκρατία.
ΟΧΙ στον κομματικό οπαδισμό, γιατί διόλου δεν διαφέρει από τον χουλιγκανισμό των γηπέδων.
ΟΧΙ στην προσωπολατρία και οικογενειολατρία.
ΟΧΙ στην ψευδαίσθηση ότι ψηφίζοντας κάθε τέσσερα χρόνια τους εκλεκτούς ηγέτες μας εκτελούμε το δημοκρατικό καθήκον μας, και από ’κεί και πέρα δεν έχουμε άλλο ρόλο από το να τους χειροκροτούμε ή να τους βρίζουμε ανάλογα με το αν υπηρετούν ή όχι τα προσωπικά μας συμφέροντα.
ΟΧΙ στα κομματικοποιημένα και ενίοτε κρατικοδίαιτα συνδικάτα που λειτουργούν συντεχνιακά, φροντίζοντας μόνο για τα μέλη τους και γράφοντας στα παλιά τους τα παπούτσια την υπόλοιπη κοινωνία.
ΟΧΙ στην παιδεία που δημιουργεί εξειδικευμένα ανδρείκελα, αναίσθητους τεχνοκράτες, αυταρχικούς χαρτογιακάδες, γελοίους γιάπηδες και αρπακτικά golden boys. ΝΑΙ στην παιδεία που παράγει την απαραίτητη εξειδίκευση, διευρύνει γενικότερα το πνεύμα και δίνει νόημα ουσιαστικό στη ζωή.
ΟΧΙ στην πατριδοκαπηλία και τον στείρο εθνικισμό.
ΟΧΙ στο ρατσισμό και την ξενοφοβία.
ΟΧΙ στην καταστροφή του περιβάλλοντος. Πρέπει επιτέλους να καταλάβουμε ότι ο κόσμος αυτός δεν πλάστηκε για μας, και μας ανήκει όσο ανήκει και στο πιο ελάχιστο μυρμήγκι. Δεν είναι παιχνίδι που μας χάρισε ο μπαμπάς μας και μπορούμε να το σπάσουμε για να δούμε τι έχει μέσα.
ΟΧΙ στην εκδρομική ή τουριστική φυσιολατρία. ΝΑΙ στην απόλυτη ταύτισή μας με τη φύση.
ΟΧΙ στην τεμπελιά. ΝΑΙ στην εργασία, ακόμα και σ’ αυτήν που δεν έχει σχέση με τις σπουδές που κάνουμε. Σε εποχές σαν αυτή που διανύουμε και που τίθεται ζήτημα επιβίωσης καμιά δουλειά δεν είναι ντροπή. Καμιά δουλειά δεν είναι μόνο για τους περιφρονητέους μετανάστες.
ΟΧΙ στην τηλεόραση, όπου στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων μαθαίνουμε ποια glamorous ανύπαρκτη παντρεύτηκε με τον αντίστοιχό της  glamorous ανύπαρκτο. ΝΑΙ στον πολιτισμό. ΝΑΙ στη μουσική. ΝΑΙ στο θέατρο. ΝΑΙ στον κινηματογράφο. ΝΑΙ και πάλι ΝΑΙ στο βιβλίο.
ΟΧΙ στον αθέμιτο ανταγωνισμό, στο διαγκωνισμό και στον ψευτοπαλλικαρισμό, στην τζάμπα μαγκιά, στο «ξέρεις ποιος είμαι εγώ μωρέ;». ΝΑΙ στο συναγωνισμό, στην ευγενή άμιλλα, τη συντροφικότητα, την αλληλεγγύη…».

Δύο μήνες μετά ο Αργύρης μάς την «έκανε» ξαφνικά. Τα Χριστούγεννα του 2011, πέθανε από οξύ έμφραγμα. Αλλά τι λέω; Πεθαίνουν ποτέ οι σπορείς;

http://www.thepressproject.gr/article/49619

Παρασκευή 18 Φεβρουαρίου 2011

Ματωμένος Γάμος κάτω από τις ράγες...


Τα περί της παράστασης ή οι μοναδικές στιγμές ελευθερίας...

Μία ιστορία αγάπης ή διεκδίκηση της ατομικής ελευθερίας πληρώνοντας οποιοδήποτε τίμημα;
Τρείς ηθοποιοί υποδύονται όλους τους ρόλους του έργου, σε ένα περιβάλλον ασφυκτικό, του οποίου η αισθητική έχει αναφορά στις φωτογραφίες των αρχών του προηγούμενου αιώνα.


Μέσα από μία στιλιζαρισμένη κίνηση που απαιτεί ακρίβεια, τόσο σε ατομικό όσο και σε συλλογικό επίπεδο, δηλώνονται σχέσεις, συναισθήματα και καταστάσεις.


Ο λόγος, δομημένος με τρόπο που υπηρετεί την κίνηση, παίζει το ρόλο ενός μουσικού χαλιού που διατηρεί τον λυρισμό του αρχικού κειμένου, αποφεύγοντας το μελόδραμα.


 Το τραγικό στο έργο του Lorca έγκειται στο γεγονός ότι όλοι οι ήρωες έχουν από την πλευρά τους δίκιο.  Η Μάνα αναρρωτιέται απευθυνόμενη στη Νύφη «..δεν είναι δικό σου το φταίξιμο, ούτε δικό μου. Ποιός φταίει τότε;».  


Η απάντηση της Νύφης αποτελεί και την απάντηση στην αγωνιώδη προσπάθεια του  ανθρώπινου είδους  μέχρι σήμερα, να  νιώσει ότι μπορεί να ελέγξει τον ψυχισμό του μέσα απο καλά, κατά τη γνώμη του, οχυρωμένες λογικές: «Κατηγόρησέ με όσο θες. Δεν το όριζα. Κι εσύ στη θέση μου, το ίδιο θα έκανες».

Ο Ματωμένος Γάμος γράφτηκε το 1932 από τον F. G. Lorca. Αποτελεί μέρος της τραγικής τριλογίας της ισπανικής υπαίθρου, μαζί με τα έργα «Γέρμα» και «Το σπίτι της Μπερνάρντα Άλμπα».

Σκηνοθεσία-κίνηση: Κωνσταντίνος Ντέλλας
Σκηνογραφία: Αντρέας Σκούρτης
Σχεδιασμός φωτισμών: Σοφία Αλεξιάδου
Σύνθεση μουσικής: Παναγιώτης Γεωργοκώστας
Τραγούδι: Έφη Καραγιάννη
Video: Βίλης Καρακώστας
Βοηθός σκηνοθέτη: Δημήτρης Αλιμπέρτης
Παίζουν: 
Ζωή Ξανθοπούλου,
Κωνσταντίνος Ντέλλας,
Μαριαλένα  Τσούκα

Θέατρο Ράγες
Κωνσταντινουπόλεως 82

Τρίτη 8 Φεβρουαρίου 2011

Τα παπουτσάκια που λένε παραμύθια


ένα παραμύθι για τους λίαν πεφορτισμένους και λελυπημένους, που αδυνάτους τους φωνάζαν...

Ήτανε μια φορά ένας πάμφτωχος τσαγκάρης. Ο τσαγκάρης κι η γυναίκα του δεν έκαμαν παιδιά και πολύ το λαχταρούσανε να κάμουν για να γεμίσει με χαρά το αδειανό σπιτικό τους.
     Ήτανε κι ένα ποτάμι που περνούσε στο έβγα του χωριού, πολύ βιαστικό. Έτρεχε το ποτάμι να προλάβει τις δουλειές του, έτρεχε, και δε σταματούσε πουθενά, μήτε και στο χωριό του τσαγκάρη.
      Σαν τον έπιανε το πικρό παράπονο, για να μην τον βλέπει κανείς και τον λυπάται, ο τσαγκάρης τραβούσε κατά τον ποταμό και του' λεγε τον καημό του. Και το νερό, έπαιρνε τον καημό και τον έκανε βουητό. Φούσκωνε και θύμωνε το ποτάμι. Μα κανένας δεν θα μάθαινε ποτέ τι κουβέντιαζαν οι δυο τους, αν ο αντίλαλος από τον απέναντι βράχο δεν τα μαρτυρούσε όλα με την ηχώ.

      Το ποτάμι ας ήτανε βιαστικό κι ας μην έκανε στάση στο χωριό. Νοιαζόταν τον τσαγκάρη μα να κάνει τίποτε δεν μπορούσε, απ'  το χέρι του τίποτε δεν περνούσε. Πού και πού μόνο, για να τον κάνει να αποξεχαστεί, απόθετε στις όχθες όμορφες πέτρες, γυαλιστερές, από τα ταξίδια του, κορδέλες κοριτσιών από τις πολιτείες, χρωματιστά τενεκεδάκια, κλαράκια αποκομμένα από τους κορμούς τους. Μια μέρα άφησε στην ακροποταμιά το παπουτσάκι ενός παιδιού. Το ένα μόνο. Το βρήκε ανάμεσα στ'  αγριόχορτα ο τσαγκάρης, το έχωσε στον κόρφο του κι έτρεξε στη γυναίκα του:
-Καλό σημάδι, φώναξε χαρούμενος, το ποτάμι σαν να μου είπε πως θ' αποκτήσουμε παιδί!
Το παιδάκι, όμως, δεν το' φερε ο ποταμός.
Ένας άγνωστος το' φερε σε καλαθούνα σκεπασμένη με απαλή κουβέρτα. Ο τσαγκάρης δεν πρόλαβε να δει ποιος είναι. Άνοιξε την πόρτα του τσαγκαράδικου, μα το σούρουπο ερχόταν και τα σκέπαζε όλα με ίσκιους. Άρπαξαν οι ίσκιοι τον άγνωστο και τον εξαφάνισαν κάτω απ' τη σκοτεινή τους μπέρτα.

Σήκωσε ο φτωχός την καλαθούνα, την έβαλε μέσα στο τσαγκαράδικο, μέριασε την κουβέρτα, είδε το μωρό, ξεφώνισε. Πετάρισε η καρδιά του, έφυγε απ' τη θέση της, σφηνώθηκε στα πόδια του και μια του' λεγε να χορέψει και την άλλη του' λεγε να μη σαλέψει. Και να δεις που το παιδί φορούσε ένα μοναχά παπουτσάκι και μέσα σ' αυτό υπήρχε ένα χαρτί, τόσο δα, διπλωμένο στα τέσσερα, κι έλεγε το χαρτί: "Με λένε Ηλία. Να μ' αγαπάτε...."
Να τ΄αγαπάνε;
Θα το λάτρευαν.
Κι έτσι περνούσε ο καιρός...
Και γέμισε χαρά το αδειανό σπιτικό του τσαγκάρη...

Κι έφτιαχνε ολημερίς παπουτσάκια παιδικά, κάθε λογής, να τα φορέσει ο Ηλίας σαν θα περπατήσει: παντοφλάκια και πέδιλα, σκαρπίνια και σαντάλια, μποτίνια κι αρβυλάκια. Κι έβλεπε στα όνειρά του το παιδί να παίζει στα σοκάκια τρελό κυνηγητό και "γκέο βαγκέο εις ποίον παραγγείλατε". Και το φανταζόταν ν' αλωνίζει τα λιβάδια με τα τριφύλλια, να κολυμπά σε θάλασσες από παπαρούνες και να τρέχει, να τρέχει, και να λιώνει τα παπουτσάκια του κι εκείνος να του κάνει άλλα καινούρια.
Και καθώς τα ονειρευόταν όλα αυτά, χτυπούσε το σφυρί και το σφυρί χόρευε στα χέρια του. Έσφιγγε την τανάλια κι η τανάλια τραγουδούσε. Έκοβε με τη φαλτσέτα κι η φαλτσέτα φλυαρούσε, κάρφωνε τις πρόκες κι αυτές καρφώνονταν μόνες τους, σαν να είχαν φτερά.
Και σαν τον έπιανε η τρελή χαρά, για να μην τον βλέπει ο κόσμος να γελάει μοναχός του, ο τσαγκάρης τραβούσε κατά το ποτάμι και του μιλούσε για την ευτυχία του. Το νερό, έπαιρνε την ευτυχία του και την έκανε μουρμουρητό και τραγούδι. Και κανένας δεν θα μάθαινε ποτέ τι κουβέντιαζαν οι δυο τους, αν ο αντίλαλος από τον απέναντι βράχο δεν τα μαρτυρούσε όλα με την ηχώ.

Πέρασαν ένα, δύο, τρία χρόνια...
Το ποτάμι όλα έτρεχε βιαστικό να προλάβει τις δουλειές του. Για να σταθεί στο χωριό του τσαγκάρη ούτε λόγος.
Μια μέρα, εκεί που σόλιαζε ο τσαγκάρης μουρμούρισε για πρώτη φορά παραπονεμένος ένα γιατί.
-Γιατί, Θεέ μου;
Κρατούσε ένα παπουτσάκι στο χέρι, το έβλεπε και δάκρυζε.
Την άλλη μέρα πήρε τη ράσπα να ξύσει τη σόλα, μα τα χέρια του έτρεμαν, και μουρμούρισε δυο φορές παραπονεμένα:
-Γιατί, Θεέ μου, γιατί;
Και δάκρυσε και πάλι...
Την τρίτη μέρα άφησε τη σόλα, έπιασε το δέρμα με τη φόδρα, τα έραψε βιαστικά στη μηχανή και μουρμουρίζοντας έτρεξε στο ποτάμι.
-Γιατί, γιατί, γιατί;
Τον πήρανε τα άγρια κλάματα.
Και το ποτάμι να μην μπορεί να σταθεί στο χωριό του τσαγκάρη, να τον παρηγορήσει. Τόσες δουλειές που είχε....
Πικραμένος πήγαινε τώρα πια στη δουλειά του ο τσαγκάρης. Κι ήταν σαν να είχε σύννεφα το τσαγκαράδικο.Τόσο σκοτεινό του φαινόταν. Το σφυρί χτυπούσε σφυριές στην καρδιά του. Η τανάλια του' σφιγγε τα μηνίγγια. Το σουβλί τού σούβλιζε την ψυχή και η φαλτσέτα του' κοβε στα δυο τη σκέψη.
Γιατί;

Γιατί ο Ηλίας ήτανε ένας ήλιος, ένας ήλιος όμως που δεν μπορούσε να περπατήσει. "Ο Ηλίας δεν θα περπατήσει", είπε ο γιατρός και κούνησε το κεφάλι του. "Ο Ηλίας δεν θα λιώσει τα παπούτσια που του ετοιμάζεις, δεν θα τρέξει στον κάμπο με τα τριφύλλια, μήτε θα κολυμπήσει στη θάλασσα με τις παπαρούνες, μήτε θα παίξει στις γειτονιές το "γκέο βαγκέο εις ποίον παραγγείλατε;" Πρέπει να του πάρεις ένα καροτσάκι για να κινείται".

Στο φεγγάρι ανέβηκε
και ξανακατέβηκε....

Κάτι τέτοια λόγια έφερνε η ηχώ...
Ο τσαγκάρης, μαζί με τα παπούτσια, σόλιαζε τώρα και τον πόνο του. Κι όταν τον τσάκιζε ο καημός, παρατούσε τις στάμπες και τα εργαλεία του, τραβούσε κατά τον ποταμό και τον πετροβολούσε.
Το νερό έβραζε από τα καυτά του δάκρυα, φούσκωνε, μα συνέχιζε το δρόμο του.
-Περνάς και διαβαίνεις, περνάς και μ' αφήνεις...έκλαιγε ο τσαγκάρης.
-Όχι! Όχι! φώναζε το ποτάμι, μα ήτανε βιαστικό.
-Το παιδί μου είναι αδύνατο. Μόνο οι δυνατοί τα καταφέρνουν! ξεφώνιζε ο τσαγκάρης.
-Όχι! Όχι! φώναζε το ποτάμι, μα έτρεχε στις δουλειές του, έτρεχε να προλάβει, δεν γινόταν να σταμάτήσει να τον παρηγορήσει. Κι αν δεν ήταν ο αντίλαλος από τον απέναντι βράχο να τα μαρτυρήσει όλα, κανένας δεν θα μάθαινε ποτέ πόσο μάλωναν οι δυο τους.

Τα χρόνια κυλούσαν σαν το ποτάμι. Να σταματήσουν δε γινόταν. Είχαν πολλές δουλειές να κάνουν, πολλά παιδιά να μεγαλώσουν.
Και μεγάλωνε ο Ηλίας σαν την καλή χαρά, κι ήταν γελαστό παιδί, με γελαστή καρδιά. Μόνο σαν έβλεπε τους δικούς του να λιώνουν, επειδή δεν έλιωνε τα παπούτσια του, μόνο τότε στεναχωριόταν πολύ. Είχε περάσει καιρός από τότε που το κατάλαβε για πρώτη φορά πως δεν θα περπατήσει κι ο πόνος του, θαρρείς, είχε μαλακώσει. Δεν ήταν τόσο μυτερός σαν αγκάθι. Όταν το κατάλαβε είχε ρωτήσει τη μάνα του:
-Γιατί κι εγώ δεν μπορώ να τρέξω μαζί με τ' άλλα παιδιά;
Της μάνας του δεν της πήγε να του πει την αλήθεια. Δεν βάσταξε η ψυχή της, και του' πε ένα παραμύθι. Γιατί το παραμύθι, να ξέρεις, είναι παρηγοριά.


-Να το πάρει ποτάμι, παραμύθι να το κάμει; τον ρώτησε.
-Να το πάρει, είπε ο Ηλίας.
-Βλέπεις αυτό το παπουτσάκι; του' δειξε η μάνα το βαφτιστικό του που μ' αυτό τον είχανε βρει στην καλαθούνα. Τη μέρα που σε βάφτιζαν, κάτι αγγέλοι από τον ουρανό δεν άκουσαν καλά το όνομα που σου΄δωσε η νονά σου. Σου φώναζαν λοιπόν από ψηλά:
"Πώς σε λένε; Πώς σε λένε;" Εσύ τους έλεγες: "Ηλία με λένε", αλλά αυτοί και πάλι δεν άκουγαν γιατί είναι πολύ ψηλά τα ουράνια. Επειδή δεν μπορούσαν να κατέβουν στη γη, σου έριξαν κούνια με μεταξένια σκοινιά για ν' ανεβείς εσύ.
Και όπως ανέβαινες, κουνούσες από χαρά τα ποδαράκια σου, και σου έφυγε ένα παπουτσάκι. Καθώς έσκυψες να το δεις να πέφτει, μπλεχτήκανε τα σκοινιά και δεν πρόλαβαν οι αγγέλοι να σε κρατήσουν κι έπεσες από ψηλά και χτύπησες, στα πόδια χτύπησες, γι' αυτό τώρα δεν μπορείς να περπατήσεις.

Παραμύθι, μύθι, μύθι,
το κουκί και το ρεβίθι
να το πάρει το ποτάμι
ιστορία να το κάμει;

Άκουσε με προσοχή το παραμύθι ο Ηλίας και παρηγορήθηκε. Κι αρχίνησε κι εκείνος, να λέει παραμύθια. Πιο πολύ για να παρηγορήσει τους γονιούς του.
Τον έπαιρνε η μάνα του με το καροτσάκι και τον πήγαινε περίπατο στην ακροποταμιά. Το ποτάμι τραγουδούσε για το παιδί, μα να σταματήσει δεν μπορούσε, απ' το χέρι του τίποτε δεν περνούσε.
Πού και πού μόνο, για να το ευχαριστήσει, απόθετε στις όχθες όμορφες πέτρες γυαλιστερές από τα ταξίδια του, κορδέλες κοριτσιών και χρωματιστές μπάλες από τις πολιτείες, λουλουδάκια σαν βαρκούλες απ' τις εξοχές...
Μια μέρα τού άφησε ανάμεσα στα κίτρινα κρινάκια ένα λουστρίνι. Ένα μόνο. Το είδε ο Ηλίας, έσκυψε και το έπιασε. Το έβαλε στ' αφτί του, άκουσε με προσοχή τάχα κι είπε χαμογελώντας στη μάνα του:
-Θες ν' ακούσεις κι εσύ το παραμύθι που μου λέει το λουστρίνι;
-Θέλω, είπε εκείνη.

Μια φορά κι έναν καιρό ήτανε ένα αγόρι, χωριατόπαιδο, που φορούσε κάτι χοντροπάπουτσα, ή και δεν τα φορούσε καθόλου. Τριγύριζε ξυπόλυτος. Του άρεσε αυτό, μα οι πατούσες του είχανε σκληρύνει πολύ.
Ένας θείος του από την Αμερική τού έστειλε για το Πάσχα ένα ζευγάρι λουστρινένια παπούτσια. Το αγόρι χάρηκε σαν να του είχαν χαρίσει τη γη ολόκληρη. Το δέρμα των λουστρινιών, εκτός από γυαλιστερό, ήταν απαλό σαν βελούδο. Τα χάιδευε το παιδί πριν κοιμηθεί, τα χάιδευε κι όταν ξυπνούσε. Μα πού να τα φορέσει; Στο χωράφι ή στα λασπωμένα σοκάκια του χωριού του; Περίμενε λοιπόν να βρει ευκαιρία, να βρει και το ανάλογο κουστούμι, να φορέσει τα λουστρίνια να κάνει μπαμ στους φίλους του. Μα η ευκαιρία δεν βρέθηκε.
Το άλλο Πάσχα ο θείος από την Αμερική τού έστειλε ένα ωραίο παντελόνι και μια πουκαμίσα. Μα τα παπούτσια δεν του χωρούσαν πια. Το πόδι του είχε μεγαλώσει.
-Μη με ρωτήσεις, μάνα, πώς βρέθηκε το ένα λουστρινάκι στον ποταμό. Αυτό δεν το λέει το παραμύθι.

Τα χρόνια περνούσαν και κανένας δεν θα' ξερε τα παραμύθια του Ηλία, αν ο αντίλαλος απ' τον απέναντι βράχο δεν τα μαρτύραγε με την ηχώ του. Το μάθανε, λοιπόν, οι χωριανοί, αλλά και το ποτάμι έφερε το νέο ως την πολιτεία: "Είναι ένα παιδί στο ποτάμι, καθισμένο στην πολυθρόνα του που λέει όμορφα παραμύθια. Δεν το βοηθούν τα πόδια του, μα το βοηθά το μυαλο του...."
Κι έρχονταν ομάδι ομάδι στην ακροποταμιά ν' ακούσουν το γιο του τσαγκάρη και τα παραμύθια του. Το παραμύθι, το΄παμε, είναι παρηγοριά. Κι ο κόσμος τη ζητάει την παρηγοριά.
Αφήνανε μάλιστα κι ένα παπούτσι ανάμεσα στα σκλήθρα ή στις βρεμένες καλαμιές ή στις κίτρινες ίριδες να το' βρει ο Ηλίας και να πλάσει μια ιστορία. Έτσι έγινε κι άκουσαν το παραμύθι τους μια μπότα, μια γαλότσα, ένα τσαρούχι, μια αρβύλα, ένα γοβάκι, μια σαγιονάρα, ένα πέδιλο, ένα τσόκαρο....
Μέχρι κι ένα καλαπόδι άκουσε τη δική του.

Μερικές ιστορίες ήταν πολύ αστείες και μερικές πολύ σοφές. Όπως η ιστορία με τον περβολάρη. Γιατί ο Ηλίας διάβαζε πολλά βιβλία κι από ένα βιβλίο την έπλασε την ιστορία αυτή.
Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας περβολάρης, που είχε πολλά δέντρα και τα περιποιόταν όσο κανένας άλλος. Κάποτε, έπεσε στον τόπο βαρυχειμωνιά. Τα κλαδιά των δέντρων έσπασαν όλα από τον πάγο. Η σοδειά καταστράφηκε.
Ο περβολάρης απελπισμένος έφυγε από το χωριό του και ταξίδεψε σ' άλλα μέρη, ώσπου κάποτε έφτασε και σ' ένα δάσος, στο Βορρά. Εκεί ήταν ένα σοφό δέντρο που μιλούσε. Το δέντρο είπε στον περβολάρη: "Σ' αυτά τα μέρη, ούτε ένα κλαρί δεν θα βρεις σπασμένο, κι όμως το χιόνι κάθεται πάνω τους βαρύ.
Είναι γιατί ξέρουν πώς να το αντέξουν! Αφού δεν μπορούν να κάνουν αλλιώς;
Λυγίζουν λίγο, σκύβουν προς το χώμα και το φορτίο γίνεται ελαφρύτερο. Έμαθαν να ζούνε μαζί μ' αυτό. Μακάρι και οι άνθρωποι να μπορούσαν να ζούνε με το βάσανο που τους βρίσκει και να το αντέχουν όσο γίνεται καλύτερα".
Ο περβολάρης γύρισε στον τόπο του περισσότερο σοφός, αλλά μ' ένα παπούτσι λιγότερο, γιατί το' χασε στο δρόμο και το παπούτσι το' φερε σε μένα, τον Ηλία, ο ποταμός, και μου' πε αυτή την ιστορία...

Περβολάρη, περβολάρη
το παπούτσι σου' χει πάρει
το ποτάμι, το ποτάμι
παραμύθι να το κάμει...

Μια μέρα ο τσαγκάρης συνάντησε στην αυλή του σχολείου τον περβολάρη του χωριού.
-Να σου ζήσει ο Ηλίας, καλό κι έξυπνο παιδί, του είπε εκείνος.
-Χρυσό παιδί, μουρμούρισε ο τσαγκάρης, μόνο να, που δεν μπορεί να πάρει τα πόδια του.
-Εμένα ο δικός μου ο γιος δεν μπορεί να πάρει τα γράμματα, μουρμούρισε ο περβολάρης και του' δωσε να διαβάσει την ιστορία που' χε γράψει ο Ηλίας στο σχολείο.
Μπορεί να ήταν τότε που ο τσαγκάρης έπαψε να πετροβολάει το ποτάμι. Μπορεί όμως να ήταν και τότε που είδε έξω από το τσαγκαράδικό του ένα παιδί να κλαίει γιατί δεν είχε παπούτσια.
-Για δες, σκέφτηκε, υπάρχουν παιδιά που περπατούν και τρέχουν και είναι δυστυχισμένα που γυρίζουν ξυπόλυτα.
Πήρε από το ράφι ένα ζευγάρι παπούτσια και τα έδωσε στο παιδί, να το δει να χαμογελάει.
Τώρα είχε πολλή δουλειά. Εξαιτίας του Ηλία δεν προλάβαινε να δέχεται παραγγελίες. Δεν του έμενε χρόνος να τρέχει στο ποτάμι. Μέσα του είχε φωλιάσει η ελπίδα πως κάποτε, κάποιος γιατρός θα γιάτρευε το παιδί του. Δεν φώναζε πια πως ήταν αδύνατο και μόνο οι δυνατοί τα καταφέρνουν....
Το παιδί του, ναί, ήταν αδύνατο στα πόδια, μα είχε μεγάλη δύναμη μέσα του.
Δεν θυμάται πια πότε βρήκε τη γαλήνη.
Τον Ηλία, τον αγαπούσαν όλοι.
Οι συμμαθητές του είχαν αναλάβει να τον πηγαίνουν στο σχολείο. Και τ' απογεύματα τον πήγαιναν στην ακροποταμιά κι έγραφαν μαζί του ιστορίες.
Τα' βλεπε όλα αυτά το ποτάμι, χαιρόταν, μα δεν μπορούσε να σταθεί στο χωριό, έπρεπε να προλάβει τις δουλειές του.

Μια μέρα, ο Ηλίας είδε σε μια γωνιά του σπιτιού τους ένα μεγάλο σακί. Ήταν γεμάτο παπουτσάκια.
-Τι είναι αυτά, πατέρα; ρώτησε τον τσαγκάρη.
-Τα παπούτσια που σου' φτιαχνα όλα αυτά τα χρόνια. Τα' βαλα εδώ, να μην πιάνουν χώρο...
-Φέρε τα εδώ. Το καθένα απ' αυτά θα γίνει κι ένα παραμύθι, του' πε το παλικαράκι.
Έγραψε όμορφες, αισιόδοξες ιστορίες για τα παιδιά που, όπως εκείνος, ήτανε τυχερά μέσα στην κακοτυχία τους. Για παιδία που μεγάλωσαν μέσα στην αγάπη, όπως εκείνος. Για παιδιά που μετρούσαν αυτά που είχαν κι όχι αυτά που τους έλειπαν, όπως εκείνος.
Τέλειωνε πάντα έτσι:

"Με λένε Ηλία. Να μ' αγαπάτε..."


Έβαζε το χαρτί με το παραμύθι διπλωμένο στα τέσσερα μέσα σ' ένα παπουτσάκι κάθε φορά και το έριχνε στον ποταμό. Και σεργιάνιζε το σκαρπινάκι σαν βαρκούλα, κι αρμένιζε το μποτάκι σαν καϊκι κι έπλεε το αρβυλάκι σαν μαούνα και χαιρόταν το ποτάμι που τα ταξίδευε μαζί του.
Γιατί το ποτάμι μπορεί να ήταν βιαστικό, να έτρεχε να προλάβει τις δουλειές του και να μην μπορούσε να σταθεί πουθενά, μα ήξερε καλά ότι στο δρόμο του θα έβρισκε παιδιά που θα σταματούσαν τα παπουτσάκια μ' ένα καλάμι ή μια βέργα για να παίξουν, πως θα διάβαζαν τα παραμύθια και θα μαλάκωνε η ψυχή τους.

Παρηγοριά το παραμύθι
σ' ένα κουκί σ' ένα ρεβίθι
παρηγοριά τα ποταμάκια
που ταξιδεύουν παπουτσάκια....

ΑΓΓΕΛΙΚΑ ΒΑΡΕΛΛΑ, εκδ. Άγκυρα, 1998
Βραβείο Κύκλου Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου